Rusiyada “SVO veteranları” yeni növ dəstələr yaratmağa başlayıblar...

...Ukraynadakı müharibədən qayıdan ruslar getdikcə cinayət işlərində daha çox iştirak edirlər. Belə ki, mülki həyatda özlərinə yer tapa bilənlər azdır və mülki iş onların hərbi müqaviləsindən xeyli az gəlir təmin edir.

Səfərbər olunanların bəzilərinin cinayət qeydləri olduğunu nəzərə alsaq, bəziləri cinayətkar olur.

Maraqlıdır ki, həbs təhlükəsi bu veteranları çəkindirmir: cinayət təqibi altında olduqları müddətdə Rusiya Müdafiə Nazirliyi ilə yeni müqavilə imzalayıb cəbhəyə qayıda bilərlər.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Deutsche Welle xəbər verir.

...Qətllərdə şübhəli bilinənlər Ukraynadakı müharibədə döyüşən Rusiya vətəndaşlarıdır.

“Xüsusi hərbi əməliyyat” (SVO) veteranları ilə bağlı ən səs-küylü işlərdən biri 2025-ci ildə kripto treyderi Roman Novak və həyat yoldaşının qətli idi.

Onlar investorlarla görüş bəhanəsi ilə BƏƏ-dəki bir villaya aparılıb, işgəncə verilib və kripto cüzdanlarının şifrələrini açmağa məcbur ediliblər.

İddialara görə, heç nə tapmayan cinayətkarlar cütlüyü öldürüb cəsədlərini səhrada basdırıblar. İstintaqda üç təqsirləndirilən şəxsin adı çəkilir.

"Fontanka"nın məlumatına görə, onlar keçmiş cinayət araşdırması əməkdaşı və Ukraynadakı müharibənin iki veteranı - Konstantin Şaxta, Yuri Şaripov və Vladimir Dalekindir.

...2026-cı ilin yanvar ayında Taylandda başqa bir hadisə baş verib. Rus kripto treyderi Mixail Yemelyanov görüşə dəvət olunub; yoxa çıxmazdan əvvəl onun telefonunda 120.000 dollardan çox pulun qaytarılmasını tələb edən mesajlar saxlanılıb. Yemelyanov görüşə mopedlə gedib və sonradan uzun müddət yaxınları ilə əlaqəsini itirib.

Axtarış zamanı polis Pattaya yaxınlığındakı beş yerdə basdırılmış parçalanmış bədən qalıqları aşkar edib. Ukraynadakı müharibədən qaçan iki Rusiya vətəndaşı cinayətdə ittiham olunur. Şübhəlilərin motosikletlə kameraları onları çəkib və bu kameradan kripto treyderisinin qalıqlarını daşımaq üçün istifadə edilmiş ola bilər.

…Mütəxəssislər mart ayının ortalarında keçirilən Alman Saxarov Cəmiyyətinin onlayn konfransında müharibədən qayıdan rusların yaratdığı təhlükəni müzakirə etdilər.

Z-ideologiyası üzrə tədqiqatçı və “Zzzzz-Qərb cəbhəsində hər şey sakitdir” Telegram kanalının müəllifi İvan Filippov qeyd edir ki, bu cür veteranlar özünütəşkil bacarıqları və döyüş təcrübələri səbəbindən cəmiyyət üçün təhlükə yarada bilərlər.

…Filippov deyir ki, Rusiya ordusunda müharibənin dörd ili ərzində veteran icması daxilində münaqişələr yaranıb. O, rüşvət praktikasına işarə edir: yüksək ölüm nisbəti olan hücum missiyalarından qaçmaq üçün əsgərlər komandirlərə milyonlarla rubl ödəyir. Bir çoxları "ədalət tələbi" inkişaf etdiriblər: sağ qalmaq üçün pul ödəyənlər qorxularından faydalananlara qarşı qisas ala bilərlər.

…Filippov Rusiya Federal Təhlükəsizlik Xidməti tərəfindən idarə olunan ultra-sağçı və millətçi təşkilat olan "Rus İcması"nı belə böyük potensial "döyüş qardaşlığı"ndan biri adlandırır.

Tədqiqatçı qeyd edir ki, gələcəkdə bu, Ukraynadakı müharibənin keçmiş iştirakçılarının əsl döyüş qanadına çevrilə bilər.

…Rusiya Prezidentinin İctimai Layihələr İdarəsinin rəhbəri Sergey Novikov ötən ilin sonlarında elan etmişdi ki, artıq 167.000 rus Ukraynadakı müharibədən evə qayıdıb. Cəbhənin Rusiya tərəfində təxminən 800.000 insan xidmət edir. Filippovun sözlərinə görə, tərxis olunma bir neçə dalğada baş verəcək.

…Hamısının qəfil geri qayıtması ölkə üçün böyük bir zərbə olardı. Çox güman ki, bəzi hərbçilər təmas xəttində qalacaq, digərləri isə "könüllü və ya zorla" Afrika Korpusu kimi strukturlara təyin ediləcək

Bunu da Filippov deyir.

...Politoloq Andrey Kolesnikov konfrans zamanı qeyd edib ki, Rusiya hakimiyyəti veteran təşkilatlarının siyasi qüvvəyə çevrilməsinin qarşısını almağa çalışır.

…Dövlət siyasi cəhətdən təşkilatlanma cəhdlərini yatıracaq, - deyə o bildirib.

Politoloq həmçinin hesab edir ki, hakimiyyət hələ də veteranlarla, xüsusən də ciddi ruhi sağlamlıq problemləri olanlarla nə edəcəklərini anlamayıb.

Putin onları cəza düşərgəsi sistemində işləməyə göndərməyi təklif edib, lakin Kolesnikovun istehza ilə qeyd etdiyi kimi, bu, keçmiş məhbusların gözətçiyə çevrildiyi "kritik vəziyyət" yaradacaq.

Ekspertlər Rusiya cəmiyyətindəki iqtisadi bərabərsizliklə daha da kəskinləşən daxili ziddiyyətləri digər bir ağrılı məqam kimi göstərirlər. Sosioloq Kirill Roqov konfransda qeyd etdi ki, Ukraynadakı müharibə Əfqanıstan və ya Çeçen kampaniyalarından fundamental olaraq fərqlənir, çünki muzdlu model dominantdır.

Sosioloq qeyd edir ki, “İnsanlar böyük pullar uğrunda döyüşməyə getdilər və cəmiyyət bu motivasiyanı yaxşı bilir.”

Əyalət şəhərlərində bir çoxları üçün müqavilə "sosial nərdivanın bir neçə pilləsini yuxarı qaldırmaq" deməkdir: birdəfəlik 1,5 milyon rubldan çox ödəniş və aylıq 200.000 rubldan çox müavinət..?

Əli Babayev