Onlayn kreditlərdə yeni qaydalar dələduzluq riskini azaldacaqmı? - İQTİSADÇI DANIŞDI
"Yeni qaydalara əsasən, vətəndaş onlayn kredit imkanını könüllü şəkildə bloklamaq hüququna malikdir. Bu, şəxsin öz seçimidir. Lakin burada əsas risk ondan ibarətdir ki, vətəndaş bu imkandan istifadə etmədikdə, onun adına məsafədən kredit rəsmiləşdirilməsi ilə bağlı risklər qalmaqda davam edir. Müasir dövrdə müxtəlif saxtakarlıq və dələduzluq halları baş verə bilər və bəzi şəxslər bu imkanlardan sui-istifadə edə bilərlər".
Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında iqtisadçı Elçin Rəşidov deyib.

Onun sözlərinə görə, belə hallarla xüsusilə bank kartlarından istifadə qaydalarını və təhlükəsizlik tələblərini kifayət qədər bilməyən vətəndaşlar üzləşə bilərlər. Texnoloji savadlılığı aşağı olan şəxslərin isə onlayn kredit imkanını bloklamağın mümkünlüyündən ümumiyyətlə xəbərsiz qalması ehtimalı var. Belə vətəndaşlara bu hüquq barədə məlumat vermək, bloklama mexanizminin necə işlədiyini izah etmək vacibdir:
"Burada Mərkəzi Bank qarşısında müəyyən dilemma yaranır. Beynəlxalq təcrübədə də onlayn kredit imkanının ilkin olaraq aktiv olması, vətəndaşın isə istədiyi halda onu bloklaması modelinə rast gəlinir. Alternativ yanaşma kimi, onlayn kredit imkanının yalnız müştərinin əvvəlcədən razılığından sonra aktivləşdirilməsi də nəzərdən keçirilə bilər. Lakin bu modelin Azərbaycanda və digər ölkələrdə tətbiqi ilə bağlı konkret hüquqi və praktiki məlumatlar ayrıca araşdırılmalıdır.
Məsələnin digər mühüm tərəfi hüquqi məsuliyyətlə bağlıdır. Vətəndaş dələduzluq nəticəsində vəsaitini itirdikdə, həmin vəsaitin geri qaytarılması çətinləşə, bəzi hallarda isə mümkün olmaya bilər. Belə vəziyyətlərdə məsuliyyətin kimin üzərinə düşməsi əsas müzakirə mövzusudur.
Onlayn kredit imkanının könüllü bloklanması mexanizmi vətəndaşa əlavə müdafiə vasitəsi təqdim etsə də, onun hüquqi nəticələri diqqətlə qiymətləndirilməlidir. Çünki vətəndaşın bu imkandan xəbərsiz olması və ya onu bloklamaması avtomatik olaraq dələduzluq hadisəsinə görə məsuliyyətin onun üzərinə qoyulmasına əsas verməməlidir. Hüquqlar barədə məlumatlılığın aşağı olması insanın hüquqi müdafiə imkanlarını məhdudlaşdırmamalıdır.
Bu baxımdan belə bir yanaşma yarana bilər ki, bloklama imkanının vətəndaşın öz seçiminə buraxılması bankların mümkün hüquqi mübahisələrdə mövqeyini gücləndirir. Ancaq bunun həqiqətən belə bir məqsədə xidmət edib-etmədiyini müəyyənləşdirmək üçün qüvvədə olan qanunvericilik və müvafiq qaydalar təhlil olunmalıdır.
Nəticə etibarilə, onlayn kredit imkanının bloklanması dələduzluq risklərinin azaldılmasına kömək edə bilər. Bununla belə, mexanizmin effektivliyi vətəndaşların məlumatlandırılmasından, təhlükəsizlik tədbirlərinin gücləndirilməsindən və dələduzluq hallarında hüquqi məsuliyyətin aydın müəyyən edilməsindən asılıdır. Əsas məqsəd vətəndaşı əlavə seçim qarşısında qoymaqla kifayətlənmək deyil, onun maliyyə təhlükəsizliyini real şəkildə təmin etmək olmalıdır".
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə




USD
EUR
GBP
RUB