"Uşağı zorla yedirtmək bir çox ailədə “uşaq ac qalmasın” düşüncəsi ilə edilir. Amma pediatrik baxımdan bu davranış təkcə faydasız deyil, həm də qidalanma davranışının pozulmasına səbəb ola bilən riskli yanaşmadır".
Bu barədə SİA-ya açıqlamasında pediatr Elşən Tağıyev deyib.
_(1).jpg)
Onun sözlərinə görə, məcburi qidalanma uşağın daxili aclıq və toxluq siqnallarını poza bilər: "Bu zaman uşaq aclıq hissini düzgün tanımır, yemək isə yalnız xarici təzyiqə cavab formasına çevrilir. Gələcəkdə seçici yemə, yeməkdən imtina və ya həddindən artıq yemə riski artır. Pediatrik ədəbiyyatda bu hal “responsive feeding” prinsiplərinin pozulması kimi qiymətləndirilir.
Əgər yemək zamanı təzyiq, hədə-qorxu və ya zorla yedirtmə varsa, uşaqda yeməyə qarşı neqativ emosional assosiasiya formalaşa bilər. Yemək stress və narahatlıqla əlaqələndirilir. Bu isə iştahsızlıq, yeməkdən qaçma və psixogen qusma refleksi kimi problemlərə səbəb ola bilər.
Paradoksal olaraq, məcburi yedirtmə seçici qidalanmanı daha da gücləndirə bilər. Uşağın nəzarət hissi azalır və o, müqavimət göstərmək üçün daha çox imtina etməyə başlayır. Bu vəziyyət daha məhdud qida seçiminə və yeni qidalara qarşı güclü müqavimətə gətirib çıxara bilər.
Normalda uşaq ac olanda yeyir, tox olanda isə dayanır. Məcburi qidalanma bu sistemi poza bilər. Uzunmüddətli dövrdə həddindən artıq yemə, bədən çəkisinin artması riski və emosional yemə davranışı ortaya çıxa bilər.
Məcburi qidalanma uşağın muxtariyyət hissini azaldır, valideynlə yemək zamanı konflikt yaradır və ümumi davranış müqavimətini artırır. Bəzi uşaqlarda bu vəziyyət yalnız yemək zamanı deyil, digər sahələrdə də inadkarlıq şəklində özünü göstərə bilər.
Ən vacib paradokslardan biri də budur ki, valideyn uşağın daha çox yeməsi üçün onu məcbur etdikdə, uşaq ümumiyyətlə daha az yeməyə başlaya bilər. Bu zaman gündəlik kalori və mikroelement qəbulu azalır. Yəni valideynin məqsədi uşağın yaxşı qidalanması olsa da, nəticə əks istiqamətdə inkişaf edə bilər.
World Health Organization və digər pediatrik təşkilatlar “responsive feeding” modelini tövsiyə edir. Bu yanaşmaya görə valideyn nə və nə vaxt veriləcəyini müəyyən edir, uşaq isə nə qədər yeyəcəyinə özü qərar verir. Belə yanaşma sağlam qidalanma davranışının formalaşmasına kömək edir və zorlamanı minimuma endirir".
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
USD
EUR
GBP
RUB