Ermənistanda yeni Konstitusiya savaşı - BAXIŞ BUCAĞI

Ermənistanın Korrupsiyaya Qarşı Mübarizə Məhkəməsi rüsvay edilmiş oliqarx və aparıcı müxalifət partiyası olan Güclü Ermənistanın lideri Samvel Karapetyanı bir ay müddətinə məhkəməyə qədər həbsdə saxlayıb. İstintaq Komitəsinin məlumatına görə, müxalifətçi 2016-2024-cü illər arasında onun şirkəti olan Ermənistan Elektrik Şəbəkələrinə (EEŞ) 64,5 milyard dram (178,8 milyon dollar) ziyan vurub. Müxalifət Ermənistan hökumətinin Azərbaycanın əmrləri ilə hərəkət etdiyini iddia edib və xalqı hökumətə qarşı mübarizə aparmağa çağırıb.

Hüquq-mühafizə orqanları Karapetyanın vəzifə səlahiyyətlərindən sui-istifadə edərək irimiqyaslı mənimsəmə və çirkli pulların yuyulması ilə məşğul olduğunu iddia edir. Araşdırmaları göstərib ki, şirkətin əməliyyatları lazım olduğundan artıq borc götürməklə maliyyələşdirilib və bu borclar sonradan səhmdarlara əsassız olaraq dividend kimi ödənilib və ya müxtəlif təşkilatlara köçürülüb.

Karapetyanla yanaşı, bu iş üzrə daha 35 nəfər həbs edilib. Axtarışlar 65 ünvanda, o cümlədən "Güclü Ermənistan" fraksiyasının lideri Narek Karapetyanın (Samvel Karapetyanın qardaşı oğlu) evində aparılıb.

Xatırladaq ki, 2025-ci ilin iyun ayının ortalarında Karapetyan Ermənistan Apostol Kilsəsini (AAC) Baş nazir Nikol Paşinyanın hücumlarından "öz yolu ilə" müdafiə edəcəyinə dair vədinə görə dövlət çevrilişinə çağırış ittihamı ilə həbs edilib. Qısa müddət sonra oliqarxın EEŞ-i müsadirə edilib. Lakin o, 30 dekabrdan bəri ev dustaqlığındadır.

"Güclü Ermənistan" hesab edir ki, cinayət təqibinin son mərhələsi Paşinyanın mümkün qədər tez yeni Konstitusiya qəbul etmək istəyi ilə bağlıdır. Baş nazir qanun layihəsini tezliklə dərc edəcəyinə və müxalifətə imtina edə bilməyəcəkləri bir təklif verəcəyinə söz verib. Hökumətin əleyhdarları fikirlərini dəyişməsələr, onları cəmiyyət və hakimiyyət tərəfindən birgə təzyiqlə hədələyib. "Samvel Karapetyanın yenidən həbs edilməsi ilə bağlı bugünkü qərar bir daha sübut edir ki, Ermənistanın dövlət strukturları Paşinyanın əmrlərini yerinə yetirir", - "Güclü Ermənistan" bildirib. "Cəmi bir neçə gün əvvəl Paşinyan "Əliyev" Konstitusiyasına qarşı çıxan müxalifət liderlərini açıq şəkildə təhdid edib və bu gün Samvel Karapetyan yenidən həbs olunur. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Ermənistanı xaricdən zəiflədir, Paşinyan isə bunu daxildən edir. Karapetyanı yenidən həbs etməklə Paşinyan antidemokratik metodlardan istifadə edərək Əliyev Konstitusiyasının qəbul edilməsinə məcbur etməyə çalışır. O, eyni şeyi 2025-ci ildə də etdi və uğursuz oldu. Daha sonra Paşinyan Samvel Karapetyanı Erməni Apostol Kilsəsini müdafiə etdiyinə görə həbs etdi. Lakin Paşinyan Kilsəni dağıda və məhv edə bilmədi. İndi Paşinyan yenə uğursuz olacaq. O, "Əliyev Konstitusiyası"nı tətbiq edə bilməyəcək, çünki Ermənistan xalqı ona qarşı çıxır və birləşmiş müxalifət təzyiq altında geri çəkilməyəcək".

Ermənistanda yeni Konstitusiya yalnız referendum yolu ilə qəbul edilə bilər, lakin onu 70 millət vəkili təsdiqləməlidir. Hakim Vətəndaş Müqaviləsi Partiyasının cəmi 64 yeri var. Paşinyan son çarə olaraq erkən parlament seçkiləri təyin etməyə hazır olduğunu iddia edir. Parlamentdə üç siyasi qüvvə var: Paşinyanın Mülki Müqavilə, Karapetyanın Güclü Ermənistan və ikinci prezident Robert Köçəryanın Ermənistan partiyası.

Köçəryanın deputatları Azərbaycanla paraflanmış sülh müqaviləsini, yeni Əsas Qanunun qəbul edilməsi ideyasını və ya "Tramp Yolu"nu dəstəkləməkdən qəti şəkildə imtina edirlər. Onlar bunları respublikanı Azərbaycan və Türkiyənin kuklasına çevirməyin əlamətləri kimi görürlər.

Karapetyanın deputatları isə əksinə, Bakı ilə sülh dialoqunu və "Tramp Yolu"nun tikintisini dəstəkləyir və onların ayrı-ayrılıqda deyil, birlikdə inkişaf etməli olduğuna inanırlar. Eyni zamanda, Güclü Ermənistan hesab edir ki, İrəvan danışıqlarda çoxlu güzəştlərə gedir və nəticədə müstəqilliyini itirmək riski ilə üzləşir. Onlar həmçinin əmindirlər ki, Paşinyanın Konstitusiyanı birbaşa preambuladan Müstəqillik Bəyannaməsinə istinadın çıxarılmasına çağıran Əliyevin göstərişi ilə dəyişdirmək istəyir. Mülki Müqavilə partiyası bu iddiaları rədd edir. Lakin Paşinyanın sözlərinə görə, Bəyannamədən həqiqətən də bəhs edilməməlidir, çünki Əliyev bunu deməyib, əksinə. Hakim partiya həmçinin hesab edir ki, "Tramp Yolu" sülh müqaviləsinin olmamasından asılı olmayaraq inkişaf etdirilə bilər, çünki Bakı ilə iqtisadi əməkdaşlıq özlüyündə regional təhlükəsizliyi və qarşılıqlı anlaşmanı gücləndirəcək.

Buna baxmayaraq, Köçəryan və Karapetyan korrupsiya ittihamları ilə həbsdədirlər. Güclü Ermənistan liderinin son həbsindən sonra onların təşkilatları Paşinyana qarşı ittifaq yaratmaq qərarına gəldilər və ümummilli birlik elan etdilər. Onlara Azadlıq, Həyat üçün Ölkə, Çiçəklənən Ermənistan, Demokratik Alternativ, Erməni Milli Konqresi, Daşnaksütyun, Hayakve, Ermənistan Respublika Partiyası, Ermənistan Mənəm, İrs və Yeni Dövr qoşuldu. Məqsədləri arasında "Əliyev Konstitusiyasının" rədd edilməsini, birtərəfli güzəştlər və ərazi itkiləri olmadan sülhün bərqərar olmasını, milli kimliyin və Erməni Apostol Kilsəsinin qorunmasını və demokratiyanın bərpasını qeyd etdilər.

"Görürük ki, bu gün əsas məsələlər ərazi güzəştləri və "Əliyev Konstitusiyası"dır." "Mən bütün ictimai xadimləri bu ideyalar ətrafında birləşməyə çağırıram. Biz fərqli yollar seçə və fərqli prioritetlərə malik ola bilərik, amma bu prinsiplər ətrafında birləşməli və "Əliyev Konstitusiyası"nın Ermənistanda tətbiq olunmasının və ölkənin Əliyev peyk dövlətinə çevrilməsinin qarşısını almalıyıq", - deyə Narek Karapetyan bildirib.

V.VƏLİLİ