“ABŞ və İsrail arasındakı münasibətlər yaxın illərdə də qarşılıqlı maraqlara əsaslanacaq” - POLİTOLOQ DANIŞDI
“ABŞ–İsrail münasibətlərində zaman-zaman taktiki və siyasi fikir ayrılıqları müşahidə olunsa da, bu münasibətlər ümumilikdə müttəfiqlik və strateji tərəfdaşlıq xarakterini qoruyub saxlayır. Son dövrlərdə beynəlxalq mediada ABŞ Prezidenti Donald Trump ilə İsrailin Baş naziri Benjamin Netanyahu arasında müəyyən gərginliklərin olduğu barədə məlumatlar yayılsa da, bu vəziyyət iki ölkə arasındakı fundamental əlaqələrin zəifləməsi kimi qiymətləndirilmir. ABŞ uzun illərdir ki, Yaxın Şərq siyasətində İsraili özünün ən mühüm strateji tərəfdaşlarından biri hesab edir və yaxın perspektivdə bu yanaşmanın dəyişəcəyi gözlənilmir”.
Bu sözləri SİA -ya açıqlamasında politoloq Yusif Bağırov bildirib.
Onun sözlərinə görə, ABŞ və İsrail arasında əməkdaşlıq təkcə siyasi sahəni deyil, həm də hərbi, təhlükəsizlik, kəşfiyyat, texnologiya və iqtisadi istiqamətləri əhatə edir:
”İki ölkə arasında formalaşmış sıx əlaqələr regionda baş verən proseslər fonunda daha da əhəmiyyətli hesab olunur. Buna baxmayaraq, Vaşinqton və Təl-Əviv regiondakı hadisələrə hər zaman eyni baxış bucağından yanaşmırlar.
İsrail üçün əsas prioritet milli təhlükəsizlik məsələsidir. Xüsusilə İranın nüvə proqramı, regiondakı təsir imkanlarının genişlənməsi, eləcə də Hezbollah və digər silahlı qrupların fəaliyyəti İsrail tərəfindən birbaşa təhlükə kimi qiymətləndirilir. Buna görə də İsrail rəhbərliyi bir çox hallarda təhlükələrin qarşısını almaq üçün daha sərt və preventiv addımların atılmasının tərəfdarı olur.
ABŞ isə məsələlərə daha geniş geosiyasi və qlobal maraqlar kontekstində yanaşır. Vaşinqton üçün Yaxın Şərqdə sabitliyin qorunması, enerji bazarlarında mümkün sarsıntıların qarşısının alınması, ərəb ölkələri ilə münasibətlərin balanslaşdırılması, beynəlxalq ticarət marşrutlarının təhlükəsizliyi və İranla bağlı risklərin nəzarətdə saxlanılması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu səbəbdən ABŞ bəzi hallarda hərbi variantlardan daha çox diplomatik və siyasi mexanizmlərə üstünlük verir.
Məhz fərqli prioritetlər tərəflər arasında zaman-zaman fikir ayrılıqlarının yaranmasına səbəb olur. İsrail bəzi hallarda daha sərt hərbi əməliyyatları zəruri hesab etdiyi halda, ABŞ regionda genişmiqyaslı eskalasiyanın qarşısını almaq məqsədilə daha ehtiyatlı mövqe nümayiş etdirə bilir. Bununla belə, tarix göstərir ki, belə fikir ayrılıqları iki ölkə arasında strateji əməkdaşlığın əsaslarını sarsıtmır və tərəflər vacib məsələlərdə koordinasiyanı davam etdirirlər.
Gələcək perspektivə gəldikdə isə, ABŞ–İsrail münasibətlərinin strateji mahiyyətini qoruyacağı ehtimalı yüksəkdir. Bununla yanaşı, İranın nüvə proqramı, Livandakı vəziyyət, Qəzza zolağı ətrafında baş verən proseslər və regionun təhlükəsizlik arxitekturası ilə bağlı məsələlərdə tərəflər arasında yeni müzakirələrin və fikir ayrılıqlarının ortaya çıxması mümkündür. Lakin mövcud reallıqlar göstərir ki, bu fərqlər qarşıdurmadan daha çox taktiki yanaşma fərqləridir.
ABŞ və İsrail arasındakı münasibətlərin yaxın illərdə də qarşılıqlı maraqlara əsaslanan, koordinasiya olunmuş və strateji tərəfdaşlıq çərçivəsində davam edəcəyi gözlənilir. Regiondakı mürəkkəb proseslərə baxmayaraq, iki ölkə arasındakı əməkdaşlıq Yaxın Şərqin siyasi və təhlükəsizlik balansına təsir edən əsas amillərdən biri olaraq qalmaqdadır”.
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə




USD
EUR
GBP
RUB