...Sağlam gənc qadınlar və menopauza dövründə olan qadınlar, ürək-damar xəstəlikləri üçün klassik risk faktorlarına malik olmasalar belə, qəfil, ağır ürək tutması riski altında ola bilərlər.
SİA xəbər verir ki, Daily Mail qəzetinin məlumatına görə, bu, Serbiyadakı Niş Universiteti Klinik Mərkəzinin mütəxəssisləri tərəfindən əldə edilən nəticədir.
Bu, spontan koronar arteriya disseksiyası (SCAD) adlanan bir vəziyyətdir. Bu, koronar arteriyanın daxili təbəqələrinin qopduğu nadir, lakin potensial olaraq ölümcül bir xəstəlikdir. Qan yaranan boşluğa sızaraq ürəyə qan axınını maneə törədən bir laxta əmələ gətirir. Bu, infarkt və ya hətta qəfil ürək dayanmasına səbəb ola bilər.
Risk altında kimlər var?
Əvvəllər əsas riskin hamiləlik, doğuş və ya həddindən artıq fiziki fəaliyyətlə əlaqəli olduğu düşünülürdü. Lakin, yeni məlumatlar göstərir ki, SCAD ən çox aşağıdakılarda inkişaf edir:
-gənc, hamilə olmayan qadınlar;
-menopauza dövründə olan qadınlar.
Tədqiqatda iştirak edən xəstələrin 85 faizdən çoxu orta yaşı təxminən 48 olan qadınlar idi. Yalnız 7 faizi hamilə idi və ya bu yaxınlarda doğmuşdu, üçdə birindən çoxu isə menopauza dövründə idi.
Tədqiqat və həyəcan verici rəqəmlər...
Təhlil, 2021-ci ildən 2024-cü ilə qədər 14 ixtisaslaşmış kardiologiya mərkəzində müalicə alan Serbiya SCAD reyestrindən 123 xəstəni əhatə etmişdir.
Xəstələrin əksəriyyətində tipik risk faktorları - siqaret çəkmə, diabet və inkişaf etmiş ateroskleroz olmasa da, yarısında yüksək qan təzyiqi var idi.
Digər 46 faizidə isə yüksək xolesterol var idi. Qadınların təxminən 40 faizi hücumdan (yəni “pristup” –A.B.) əvvəl ağır emosional və ya zehni stress olduğunu bildirib.
Güclü fiziki fəaliyyət də səbəbkar amil kimi qeyd edilib. Xəstəxanaya yerləşdirilmə zamanı xəstələrin dörddə biri ciddi ağırlaşmalarla qarşılaşdı - təkrarlanan ürək tutmaları, ürək çatışmazlığı və ya insult. Halların təxminən 8 faizi ölümcül idi.
Niyə proqnozlaşdırmaq çətindir?
SCAD spontan bir vəziyyətdir və proqnozlaşdırmağı çətinləşdirir. Aterosklerozun yaratdığı klassik ürək tutmasından fərqli olaraq, arteriyanın yırtılması qəfil və aşkar xəbərdarlıq əlamətləri olmadan baş verir.
Simptomlar adi ürək tutmasının simptomları ilə demək olar ki, eynidir:
-sinə ağrısı və ya təzyiq;
-qollarda, boyun, çənə və ya beldə ağrı;
-nəfəs darlığı;
-başgicəllənmə;
-ürəkbulanma və şiddətli yorğunluq.
Riski nə azalda bilər?
Kardioloqlar qan təzyiqinin monitorinqinin, beta-blokerlərin qəbulunun, qan laxtalanmasının qarşısını almaq üçün dərmanların qəbulunun və ürək reabilitasiyasının vacibliyini vurğulayırlar.
Mütəxəssislər həmçinin psixoloji dəstəyin rolunu qeyd edirlər.
Tədqiqatlara görə, stress və depressiya proqnozu pisləşdirib və təkrarlanan ağırlaşmaların ehtimalını artırıb.
Qlobal problem...
Ürək-damar xəstəlikləri dünyada ölümün əsas səbəbi olaraq qalır və hər il təxminən 17,9 milyon insanın ölümünə səbəb olur. Mütəxəssislər qadınları gənc olsalar və özlərini tamamilə sağlam hesab etsələr belə, hər hansı bir simptomla qarşılaşmamağa çağırırlar.
Qəfil sinə ağrısı və ya şiddətli zəiflik təcili tibbi yardım tələb edir.
Nazlı Almuradova
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə

.jpg)


USD
EUR
GBP
RUB