"Cəmiyyətdə şəxslərin ad, soyad və ata adı vasitəsilə milli mənsubiyyətini ifadə etməsi ilə bağlı yanaşmaların güclənməsi ilk növbədə milli kimlik və kollektiv özünüdərk prosesləri ilə əlaqəlidir. Qloballaşmanın təsiri ilə mədəni sərhədlərin zəiflədiyi bir dövrdə bir çox cəmiyyətlərdə milli-mədəni identikliyin qorunmasına yönəlmiş sosial meyillər müşahidə olunur".
Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında yazıçı-kultroloq, sosioloq Aydın Xan Əbilov deyib.
Onun sözlərinə görə, bu baxımdan adların milliləşdirilməsi və ya milli ənənələrə uyğunlaşdırılması müəyyən mənada mədəni irsin və tarixi yaddaşın qorunması kimi qiymətləndirilə bilər: "Bununla belə, məsələnin sosial nəticələri daha geniş kontekstdə dəyərləndirilməlidir. Müasir cəmiyyətlərdə vətəndaşlıq anlayışı təkcə etnik və ya milli mənsubiyyətlə deyil, hüquqi bərabərlik, fərdi seçim azadlığı və sosial inklüzivlik prinsipləri ilə müəyyən olunur. Əgər ad və soyad məsələsi sosial norma və ya ictimai təzyiq formasını alarsa, bu, fərdi identiklik seçimi üzərində məhdudiyyətlər yarada və müxtəlif etnik, dini və ya mədəni qrupların özünüifadə imkanlarını daralda bilər. Multikultural dəyərlər baxımından cəmiyyətin gücü müxtəlifliyin qəbul olunması və fərqli kimliklərin birgə mövcudluğuna tolerant yanaşma ilə ölçülür. Adların vahid milli modelə uyğunlaşdırılması ilə bağlı ictimai gözləntilərin sərtləşməsi sosial homogenləşməyə gətirib çıxara bilər ki, bu da uzunmüddətli perspektivdə sosial inteqrasiya deyil, əksinə, müəyyən qruplarda kənarlaşma və ya identiklik narahatlığı yarada bilər.
Qloballaşma prosesləri isə fərdi identikliyin daha çevik və çoxqatlı xarakter almasını təşviq edir. Bu gün insanlar həm milli kimliyə bağlı ola, həm də beynəlxalq mühitdə fəaliyyət göstərən, fərqli mədəni təsirləri özündə birləşdirən sosial subyektlər kimi çıxış edə bilirlər. Bu kontekstdə ad və soyad məsələsində əsas prinsip məcburiyyət deyil, könüllü seçim və hüquqi azadlıq olmalıdır. Sosioloji baxımdan optimal model milli-mədəni dəyərlərin təşviqi ilə yanaşı, fərdi hüquq və azadlıqların qorunması, eləcə də cəmiyyətin multikultural və açıq xarakterinin saxlanılmasıdır. Balanslı yanaşma olmadığı halda, milli kimliyin gücləndirilməsi məqsədi ilə atılan addımlar sosial müxtəlifliyin zəifləməsinə və qloballaşan dünyada adaptasiya imkanlarının məhdudlaşmasına səbəb ola bilər".
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
.jpg "Sənədsiz ev sahiblərinə ŞAD XƏBƏR")
.jpg "İran hər an vurula bilər - ƏN SON DƏQİQƏ")
USD
EUR
GBP
RUB
