1 yaşlı uşağın menyusunda şorba yaxşı seçim ola bilər, amma əsas məsələ şorbanın özündən çox tərkibidir. Bu yaşda uşaq artıq ailənin yediyi yeməklərə keçə bilər, sadəcə porsiya kiçik, məhsullar isə uşağın çeynəmə və udma qabiliyyətinə uyğun yumşaq hazırlanmalıdır. Rəsmi qidalanma tövsiyələrində də 12 aydan sonra tərəvəz, taxıl, ət, balıq, yumurta, paxlalılar və süd məhsullarının müxtəlif formada menyuya daxil edilməsi məsləhət görülür.
1 yaşlı uşaq üçün hansı şorbalar daha faydalıdır?
SİA mövzu ilə bağlı araşdırma edib.
Tərəvəz şorbası ən sadə və faydalı variantlardan biridir. Kartof, kök, balqabaq, kabaçki, brokoli, gül kələmi, yaşıl noxud kimi tərəvəzlər növbə ilə və ya birlikdə istifadə edilə bilər. Belə şorbalar uşağın müxtəlif tərəvəzlərin dadına və teksturasına alışmasına da kömək edir. Tərəvəzləri tamamilə blenderdən keçirmək məcburi deyil; 1 yaşında uşaq artıq yumşaq, xırda və əzilmiş qidaları öyrənməyə başlamalıdır.
Toyuq və tərəvəz şorbası da yaxşı seçimdir. Toyuq zülal mənbəyidir, tərəvəzlərlə birlikdə isə daha qidalı yeməyə çevrilir. Toyuq əti tam bişirilməli, sümük və sərt hissələrdən təmizlənərək uşağın rahat yeyə biləcəyi xırda hissələrə ayrılmalıdır. NHS-in 12 aydan yuxarı uşaqlar üçün reseptlərində də toyuq, kök, soğan, qarğıdalı və əriştədən hazırlanmış yemək nümunəsi verilir.
Mərcimək şorbası xüsusilə maraqlı variantdır. Mərcimək bitki mənşəli zülal və dəmir mənbəyidir. Məsələn, qırmızı mərcimək balqabaq, kök və ya şirin kartofla birlikdə bişirilə bilər. NHS-in 10–12 aylıq uşaqlar üçün reseptlərində də balqabaq və qırmızı mərciməkdən hazırlanmış şorba nümunəsi var.
Balqabaq şorbası yumşaq dadına və asan teksturasına görə uşaqlar üçün uyğun seçimdir. Balqabağı kartof, kök və ya qırmızı mərciməklə birləşdirmək olar. Şorbanı blenderdən keçirərkən tam maye halına salmaq əvəzinə, uşağın artıq çeynəmə bacarığı varsa, içində çox yumşaq xırda hissəciklər saxlamaq daha məqsədəuyğundur.
Ətli tərəvəz şorbası da menyuya daxil edilə bilər. Mal əti, quzu və ya toyuq tərəvəzlərlə birlikdə bişirilə bilər. Ət uşağın rahat uda biləcəyi qədər xırda doğranmalı və ya lifləri ayrılaraq əzilməlidir. Ət, balıq, yumurta, lobya və mərcimək kimi məhsullar uşağın zülal ehtiyacını təmin etməklə yanaşı, dəmir və sink kimi vacib qidaların mənbəyidir.
Balıq və tərəvəz şorbası da mümkündür. Burada əsas şərt balığın tam bişməsi və bütün sümüklərin diqqətlə çıxarılmasıdır. Ağ balıq kimi sümüksüz və ya sümükləri rahat ayrılan növlər seçilə bilər.
Şorbaya düyü, yulaf, bulqur və ya xırda makaron əlavə etmək də mümkündür. Bu, şorbanı sadəcə tərəvəz suyundan daha doyumlu yeməyə çevirir. 1 yaşdan sonra uşaqların menyusunda kartof, düyü, yulaf, makaron və digər nişastalı qidaların olması tövsiyə edilir.
Bəs şorbaya duz əlavə etmək olar?
Ən vacib məqamlardan biri məhz budur. 1 yaşlı uşağın şorbasına əlavə duz qatmağa ehtiyac yoxdur. Körpə və kiçik uşaqlara yemək və bişirmə suyuna duz əlavə edilməməsi tövsiyə olunur; həddindən artıq duz uşaqlar üçün uyğun deyil və erkən yaşdan duzlu dada alışmağa səbəb ola bilər.
Bu səbəbdən bulyon kubu, hazır şorba qarışıqları, kolbasa, sosiska, hisə verilmiş ət, soya sousu və digər duzlu əlavələrdən uzaq durmaq daha yaxşıdır. Hazır şorbalar da gözlənildiyindən çox duz ehtiva edə bilər.
Şorbaya dad vermək üçün duz əvəzinə şüyüd, cəfəri, reyhan kimi yumşaq göyərtilərdən az miqdarda istifadə etmək olar.
Bir məqam da vacibdir: şorba əsas yeməyi əvəz etməməlidir
Uşağa yalnız tərəvəzləri uzun müddət qaynadıb alınan suyu vermək düzgün qidalanma hesab olunmur. Şorbanın içində tərəvəz, zülal mənbəyi və lazım gəldikdə taxıl və ya kartof kimi doyurucu komponentlər olmalıdır. Məqsəd uşağın sadəcə “şorba suyu” içməsi yox, qidalı məhsulların özünü də yeməsidir.
Həmçinin 1 yaşlı uşaq artıq müxtəlif teksturalara alışmalıdır. Buna görə hər şorbanı blenderdən keçirib tam püre şəklinə salmaq lazım deyil. Yumşaq tərəvəz və ət parçaları uşağın çeynəmə bacarığının inkişafına kömək edir. Amma sərt, iri və boğulma riski yarada biləcək parçalar verilməməlidir.
Yəni 1 yaşlı uşaq üçün ən yaxşı şorba “çox komponentli, evdə hazırlanmış, duzsuz və qidalı şorbadır”. Məsələn, bir gün toyuq + kök + kartof + kabaçki, başqa gün mərcimək + balqabaq + kök, digər gün isə mal əti + tərəvəz + düyü hazırlamaq olar. Beləliklə, uşaq eyni yeməklə məhdudlaşmır və müxtəlif qida qruplarından faydalanır.
Ayşən Vəli
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
.jpg "Bələdiyyələrin problemləri bitmir: araşdırmamız davam edir!")
USD
EUR
GBP
RUB
