"Azərbaycan qlobal miqyaslı qovşaq dövlət səviyyəsinə yüksəlir" - POLİTOLOQ DANIŞDI

"Prezident İlham Əliyevin elan etdiyi və Ermənistan ərazisindən keçərək Asiyanı Avropa ilə birləşdirən bu yeni nəqliyyat arteriyası, sadəcə bir logistik marşrut deyil, Cənubi Qafqazın son yüz ildə formalaşmış mürəkkəb geosiyasi xəritəsini kökündən yeniləyən strateji bir "master-plan"dır. Bu təşəbbüsün regiondakı balansı dəyişmə trayektoriyası ilk növbədə Azərbaycanın mərkəzi aktor statusunu "region dövləti" səviyyəsindən qlobal miqyaslı "qovşaq dövlət" (hub state) səviyyəsinə yüksəldir". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında politoloq Tural İsmayılov deyib.

Onun sözlərinə görə, Asiyadan gələn yük axınının Ermənistan üzərindən keçərək Türkiyəyə və oradan Avropaya çatması, Cənubi Qafqazın onilliklərdir əziyyət çəkdiyi "parçalanmışlıq" və "izolyasiya" sindromunu tamamilə aradan qaldırır: "İqtisadi müstəvidə bu, regionda yeni bir asılılıq deyil, qarşılıqlı maraqlara söykənən dərin inteqrasiya zənciri yaradır. Ermənistanın Azərbaycanın təqdim etdiyi bu tranzit imkanlarından yararlanması onu illərdir boğulduğu iqtisadi dalandan çıxararaq qlobal bazarlara bağlayır, lakin bu eyni zamanda İrəvanı regionun sabitliyində və Azərbaycanın logistik zəncirinin təhlükəsizliyində birbaşa maraqlı və cavabdeh tərəfə çevirir. Bu proses tarixdə "ticarət vasitəsilə sülh" modelinin ən parlaq nümunəsi kimi çıxış edərək, revanşist ideyaların iqtisadi rifah qarşısında mənasızlaşmasını təmin edir. Uzunmüddətli sülhün möhkəmlənməsinə gəlincə, bu marşrut regionu böyük güclərin rəqabət meydanından birgə maraqların qovuşduğu təhlükəsizlik zonasına çevirir. Avropa və Asiyanın nəhəng iqtisadiyyatlarının bu yola olan ehtiyacı Cənubi Qafqazdakı sülhü beynəlxalq zəmanət altına alır, çünki bu yola yatırılan milyardlarla dollarlıq qlobal kapital istənilən hərbi eskalasiyanı investorlar üçün "qırmızı xətt"ə çevirir. Regional əməkdaşlığın genişlənməsi isə artıq sadəcə siyasi istək deyil, texniki zərurət halına gəlir; gömrük, tarif və təhlükəsizlik protokollarının sinxronlaşdırılması Bakı və İrəvanı mütəmadi dialoqa məcbur edən institusional bir çərçivə yaradır. Azərbaycanın bu təşəbbüsü Ermənistanı təcavüzkar tərəfdən çıxarıb regional payçıya çevirmək üçün unikal bir "yumşaq güc" alətidir ki, bu da regionda sülhün sadəcə kağız üzərində deyil, qatarların hərəkətində və insanların rifahında yaşamasını təmin edir".

Müəllif: Ziya Hikmətoğlu

Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə