Keçmiş "qardaşlar"da nə var? - RAKURS

Keçmiş "qardaşlar"da nə var? - RAKURS

Ötən həftə Rusiya sərhədçiləri İrəvandakı Zvartnots beynəlxalq hava limanını tərk ediblər. İyulun 31-də Rusiya FTX-nin Sərhəd Xidmətinin nümayəndələri Yerevan hava limanındakı keçid məntəqəsində dövlət sərhədinin mühafizəsi funksiyalarını Ermənistan tərəfinə veriblər. Rusiya Federasiyası ilə Ermənistan Respublikası arasında 1992-ci il 30 sentyabr tarixli dövlətlərarası müqavilənin 8-ci maddəsinə əsasən, Ermənistan paytaxtının hava limanında rus sərhədçiləri yerləşdirilib. Bu müqavilə həm Rusiya sərhəd qoşunlarının Ermənistan ərazisindəki statusunu, həm də Ermənistanın milli Sərhəd Qoşunlarının formalaşdırılması maraqları naminə onların fəaliyyət göstərmə şərtlərini müəyyən edirdi. ABŞ Dövlət Departamenti rus sərhədçilərinin Zvartnots hava limanından çıxarılmasını alqışlayıb.

Gürcüstanda xarici agentlər haqqında qanun ətrafında ehtiraslar səngimir. Avropa İttifaqı Gürcüstana maliyyə yardımını tamamilə dayandıra biləcəyini bildirib. Avropa İttifaqının xarici siyasət üzrə nümayəndəsi Piter Stano bildirib ki, buna səbəb bu qanundur. Gürcüstan Aİ-nin maliyyə yardımından tamamilə məhrum ola bilər. Peter Stano bildirib ki, Brüssel xarici agentlər haqqında qanun çərçivəsində reyestr işə saldıqdan sonra bu imkanı nəzərdən keçirir. Diplomat qeyd edib ki, Avropa İttifaqı Gürcüstanın müdafiəsini gücləndirmək üçün nəzərdə tutulan 30 milyon avronu artıq dondurub. Bundan əlavə, onun sözlərinə görə, Brüsselin Tbilisi ilə siyasi əlaqələri məhduddur.

Çox tənqid olunan Xarici Təsir Şəffaflığı Aktı xaricdən maliyyələşən QHT və media qurumlarını ifşa etmək məqsədi daşıyır. Xarici qüvvələrin maraqlarını güdən təşkilat üçün meyar minimum 20% xarici maliyyədir. Belə qurumlar xüsusi dövlət reyestrinə daxil edilməlidir.

Ötən həftə Moldovada Rusiya təsir agentləri tutulub və Rusiya səfirliyinin əməkdaşı ölkədən çıxarılıb. Parlamentdə aparılan axtarışlardan sonra Qanunvericilik Assambleyasının hüquq departamentinin rəhbəri İon Kreanqa və sərhəd polisinin əməkdaşı saxlanılıb. Onlar dövlətə xəyanətdə və Moldovaya qarşı sui-qəsddə şübhəli bilinirlər. Moldova xüsusi xidmət orqanları iddia edir ki, məmurlar Rusiya səfirliyinin əməkdaşına öz ölkələrinə zərər verə biləcək məlumatları çatdırıblar. Nəticədə Rusiya Federasiyasının hərbi attaşe köməkçisi Moldovada persona non-qrata elan edilib.

Moldovanın informasiya və təhlükəsizlik xidmətinin keçmiş rəhbəri Valentina Dediu qeyd edib ki, qanunvericiliyə əvvəllər edilmiş düzəlişlər həbsdə olan Moldova məmurlarını 20 il müddətinə azadlıqdan məhrum etməyə və onlara 10 ildən 15 ilədək dövlət vəzifələrində işləməyə qadağa qoymağa imkan verir. Dediunun sözlərinə görə, "bu kontekstdə İon Kreanqanın bundan yaxa qurtarmaq şansı yoxdur, baxmayaraq ki, bu, daha əvvəl vətənə xəyanətdə şübhəli bilinən digər rəsmilər və deputatlarla da baş verib".

Bu arada Qazaxıstanda yeni uran ehtiyatları aşkarlanıb. Məlum olub ki, Türküstan bölgəsindəki Vostoçnı sahəsi uran filizi ilə zəngindir. Geoloqların ilkin hesablamalarına görə, filizin həcmi 30 min tondur. Bu kəşf Qazaxıstanı uran hasilatı üzrə dünya lideri kimi gücləndirir. Eyni zamanda inkişaf etmiş ölkələrin diqqətini Mərkəzi Asiyanın sərvətlərlə zəngin ölkələrinə cəlb edir. Qazaxıstan bu gün uran filizi həcminə görə dünyanın üç liderindən biridir. Yanacaq uranın istehsalında da respublikanın üstünlüyü var. Məsələn, 2021-ci ildə onun istehsal həcmi 45% təşkil edib.

"Vostochnı" sahəsinin kəşfiyyatı növbəti altı il ərzində davam etdiriləcək. “Kazatomprom” aşkarlanmış filizləri C1 və C2 ehtiyat sinfinə, yəni perspektivli kateqoriyasına daxil etməyi planlaşdırır. “Vostochnı”dan başqa Qazaxıstanın başqa yataqları da var. Bunlar Türküstan bölgəsində yerləşən “İnkay”, “Budennovskoye”, “Mınkuduk” və başqalarıdır.

V.VƏLİ

Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə