Şirkətlər tənəzzülə hazırlaşır
Davosda keçirilən Dünya İqtisadi Forumunun iştirakçıları bu il qlobal tənəzzül təhlükəsi barədə xəbərdarlıq ediblər. Ekspertlər üç əsas riski - inflyasiya, makroiqtisadi qeyri-sabitlik və geosiyasi münaqişə adlandırıblar.
Dünya İqtisadi Forumunun illik iclası Davosda korporativ rəhbərlər və iqtisadçıların bu il qlobal tənəzzül təhlükəsi barədə xəbərdarlıqları ilə başlayıb.
Ötən ilin oktyabr və noyabr aylarında PricewaterhouseCoopers tərəfindən sorğuda iştirak edən 4410 biznes liderinin 73%-i qlobal inkişafın növbəti 12 ay ərzində yavaşlayacağını proqnozlaşdırıb. Göstərici tarixdə ən pis göstərici idi (konsaltinq şirkəti ilk dəfə 2011-ci ildə sorğu keçirmişdi). Beş respondentdən ikisi hətta şirkətlərinin on il fəaliyyət göstərə bilməyəcəyindən narahat olduğunu bildirib.
Forum tərəfindən yayımlanan baş iqtisadçıların ayrıca sorğusu göstərib ki, şirkətlərin üçdə ikisini 2023-cü ildə qlobal tənəzzül gözləyir, çünki bizneslər xərcləri azaldır; 18% belə bir halı “son dərəcə ehtimal” hesab edir. 2700-dən çox rəhbər, bankir və iqtisadçının 2020-ci ildən bəri ilk dəfə İsveçrənin Davos xizək kurortunda bir araya gəlməsi ilə qorxuların bu həftə daha da güclənəcəyi gözlənilir. Son məlumatlar iqtisadiyyatın hələ də yumşaq eniş edə biləcəyinə dair ümidləri artırsa da, keçən ilki inflyasiya artımı və mərkəzi bankların faiz dərəcələrində sonrakı artımları bir çoxları geriləmə üçün hazırlayıb.
PWC-nin sədri Bob Moritz şirkətin sorğusunda narahatlıq səviyyəsinin şişirdilmiş olduğunu söyləyib. Onun sözlərinə görə, yavaşlama gözləntiləri proqnozlarda kök salıb, çünki insanlar bunu çoxdan gözləyirdilər. 2008-ci il maliyyə böhranı ilə müqayisədə indi şirkət rəhbərləri iqtisadiyyat üçün daha çox qorxurlar, lakin şirkətlərinin “bu tənəzzüldən” çıxacağına daha çox əmindirlər.
Buna baxmayaraq, biznes liderlərinin öz şirkətlərinin inkişaf perspektivlərinə inamı 2008-ci il böhranından sonra çox azalıb.
Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, bu il üç əsas risk inflyasiya, makroiqtisadi qeyri-sabitlik və geosiyasi münaqişədir.
Moritz qeyd edib ki, əsas sürpriz uzunmüddətli perspektivlər olub: liderlərin 40%-i əmindir ki, “onların təşkilatları transformasiya etməsələr qarşıdakı 10 il ərzində iqtisadi cəhətdən səmərəli olmayacaqlar”.
Moritz deyib: "Qısa müddətdə xərcləri necə idarə etmək olar, lakin uzunmüddətli perspektivdə tədarük zəncirləri, iqlim, texnoloji pozulmalar haqqındadır". Rəhbərlər "iki il yaşamaq və növbəti 10 ildə inkişaf etmək" üçün indi hərəkətə keçməlidirlər və eyni zamanda gələcəkdə istifadə etmək üçün kapitala sahib olmalıdırlar.
Ötən il biznes liderləri kibertəhlükələrdən, sağlamlıq və iqlim risklərindən narahat olublar. Moritz bildirib ki, iqlim böhranı aktual problem olaraq qalır. “Bu məsələnin gündəmdən düşəcəyini düşünmürəm. Hər şey nisbidir – liderlərin 60-70%-i artıq hərəkətə keçib”.
Geosiyasi təhlükələr təkcə Rusiya və Çinlə məhdudlaşmır. Bəs Yaxın Şərq və İranın rolu? Hətta ABŞ-ın İnflyasiyanın Azaldılması Aktı da potensial riskdir. Təmiz enerji layihələri üçün yüz milyardlarla dollarlıq qanun subsidiyaları Avropada geosiyasi gərginliyə səbəb olur.
İşçi heyəti baxımından rəhbər işçilərin 60%-nin işçilərin sayını azaltmaq planları yoxdur və 80%-i əmək haqqını azaltmayacaq, çünki onlar bahalı işə qəbul proseslərinə xərcləməkdənsə, işçi heyətini saxlamağa üstünlük verirlər. Bu il də kadr çatışmazlığının yüksək olacağı gözlənilir.
Fransa, Almaniya və Böyük Britaniyadakı biznes sahibləri daxili artıma qlobal genişlənmədən daha az optimistdirlər. Bununla belə, Böyük Britaniya biznes üçün bir yer kimi mövqeyini yaxşılaşdırdı, korporativ rəhbərlər ABŞ və Çindən sonra gəlir artımı baxımından üçüncü yeri tutdular və Almaniya ilə bağlandılar. O, əvvəllər heç vaxt dördüncü yerdən yuxarı qalxmamışdı.
VƏLİ
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
USD
EUR
GBP
RUB