...Corc Oruellin "1984" romanı uzun müddətdir ki, peyğəmbərlik hesab olunurdu, lakin diqqət adətən totalitar nəzarət və fərdi repressiyaların təsvirinə yönəlib.
Bu gün getdikcə daha çox başqa bir fikir xatırlanır: bir neçə supergücə bölünmüş, daim dəyişən ittifaqlar və bir-biri ilə qarşı-qarşıya gələn bir dünya...
SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə The Conversation yazır.
...“1984”də planet daimi münaqişə vəziyyətində olan üç avtokratik blok arasında bölünür.
Bir çox analitik müasir dövrlə paralellər görür: Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsi, Donald Trampın rəhbərliyi altında ABŞ-ın Latın Amerikası ölkələrinə və Qrenlandiyaya qarşı təhdidlər də daxil olmaqla sərt ritorikası və Çinin Tayvanla mümkün hərbi "yenidən birləşmə" barədə açıqlamaları...
“Geosiyasi” Oruellə maraq 2020-ci illərin əvvəllərində artdı. Tarixçilər və jurnalistlər getdikcə üç güc mərkəzinin - ABŞ, Çin və Rusiyanın meydana çıxmasını müzakirə edirlər.
...“Foreign Policy” jurnalında yazan amerikalı tarixçi Alfred Makkoy "2025-ci il başqa bir 1984-cü ildirmi?"-deyə düşünürdü.
“The Atlantic”də isə Enn Applebaum bəzi siyasi liderlərin Orvelin dünyasını - Asiyanın Çin təsiri altında, Avropanın Rusiyanın təzyiqi altında və Qərb yarımkürəsinin Amerikanın nəzarəti altında olduğunu - gerçəkləşdirməyə çalışdıqlarını yazıb.
Alimlər Orvelin bu dünya nizamı ilə bağlı vizyonunun mənşəyi barədə mübahisə edirlər. O, Aldous Haxley, Yevgeni Zamyatin və Artur Koestlerin distopik əsərlərindən təsirlənsə də, bu əsərlərin əksəriyyəti beynəlxalq siyasətə demək olar ki, toxunmayıb.
Daha vacibi Orvelin öz şəxsi təcrübələri idi: müstəmləkəçi Birmadakı xidməti, imperializmi tənqid etməsi, faşizm və Stalinizmi müşahidə etməsi və İkinci Dünya Müharibəsi hadisələri...
Bioqraflar hesab edirlər ki, 1940-cı illərdən - Molotov-Ribbentrop Paktından müharibə zamanı ittifaqlardakı dramatik dəyişikliklərə qədər - xəbərlər xüsusi təsirə malik idi. Ruzvelt, Çörçill və Stalinin müharibədən sonrakı dünyanın təsir dairələrinə bölünməsini müzakirə etdiyi 1943-cü il Tehran Konfransı da əsas ilham mənbəyi kimi xidmət etmişdir.
“1984”ün bu gün aktuallığı təkcə senzura və təbliğat mövzuları ilə deyil, həm də qlobal münaqişə ilə müasir beynəlxalq reallıqlar arasındakı narahatedici oxşarlıqlarla izah olunur.
Əli Babayev
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
.jpg)



USD
EUR
GBP
RUB