Fransa Rusiyaya möhtac qalıb - RAKURS

Paris xəstəxanalarında dərman çatışmır, məktəbliləri isə bit basıb

Fransada vəziyyət çoz acınacaqlıdır. Fermerlər üsyana qalxıb, hakimiyyətin ərzaq sənayeçilərinə qarşı yürütdüyü qərəzli münasibət kəndlə şəhər arasında getdikcə artan qarşıdurmanı bir az da dərinləşdirib. Ukraynadan çox ucuz qiymətə Fransaya və digər Avropa ölkəsinə gətirilən kənd təsərrüfatı malları yerli fermerlərin narazılığına səbəb olub. Məsələ Avropa Parlamentinin divarlarına qədər nüfuz etsə də Brüsseldən səs çıxmır, bütün Avropanı bürüyən etiraz dalğasını görməzdən gələn liderlər hələ də müzakirə aparırlar.

Fransa mətbuatında bu ölkəyə gələn turistin yol qeydləri dərc olunub. Yox, o Fransa haqqında ənənəvi təəssüratlarını kimsə ilə bölüşmür, sadəcə olanları, xoşagəlməz hadisələri yaxınları ilə bölüşür: İşlə bağlı yenidən Fransanı gəzirəm. Mən naviqatora baxdım və məəttəl qaldım: o, məni Marseldən İtaliya, İsveçrə və Almaniya vasitəsilə Parisə göndərirdi! Adətən naviqatorumda yolların niyə məşğul olması ilə bağlı qeydlər olur, amma burada niyə mənə min kilometrlik bir dövrə vurmağı təklif etdikləri barədə bir kəlmə də yoxdur. Səbəb isə ...

Cavab televiziyadadır. Yəqin ki, siz də bilirsiniz: Fransa fermerləri tətil edirlər. Onlar kənd təsərrüfatı texnikasını yollara, şəhər küçələrinə sürüblər və elə ediblər ki, Parisdən Liona qədər olan bütün magistral yollar ölümcül tıxacda qalsın. Nəinki avtobanlar, hətta kiçik magistrallar belə, biz onlara dövlət yolları, dövlət yolları deyirik.

Vəziyyət heç vaxt bu qədər ciddi olmamışdı. Fermerlərin narazılığı uzun müddətdir davam etsə də, onların hökumətdən çoxlu şikayətləri var. Onların pensiyaları cüzidir - 840 avro, Fransada isə orta aylıq əmək haqqı təxminən 1530 avrodur. Kənd təsərrüfatına subsidiyalar kəsilib, yerli məhsullar, yerli işçi qüvvəsi hər fürsətdə xaricdən gətirilən, daha ucuz olanlarla əvəz olunur. Hansısa başqa ölkədə belə bir rəqəm işləyə bilərdi, əhali qlobalizmlə barışa bilərdi. Amma Fransada yox. Burada təkcə yaxşı deyil, həm də çox yaxşı yeməklərin çox güclü ənənələri var. Müvafiq olaraq, ucuz deyil. Əgər adi mağazada yerli çiyələk yoxdursa, bazarda yerli balıq yoxdursa, yalnız ispan və mərakeş meyvələri var və balıq Norveçdən gətirilibsə, fransız dönüb çıxıb gedir. O, idxal və dondurulmuş almaqdansa, makaron çeynəməyi üstün tutur. O, hətta italyan pomidorlarını da almayacaq, baxmayaraq ki, onlar daha pis olmasalar da, günəşin qoxusu kimidirlər. O, həqarətlə qaşlarını çatır, bu insanlar əsl pomidor yetişdirməyi bilirlərmi? Yeri gəlmişkən, italiyalılarda da eyni şey var. İtaliyalı gözəl, ətirli fransız pomidorları almayacaq - o, ancaq özünün olanları gətirənə qədər gözləyəcək.

Və beləliklə, bir ölkəni bu cür ənənələrlə Ukrayna buğdası, Ukrayna tərəvəz və giləmeyvə ilə doldurmağa çalışırlar. Bir fransız üçün bu, təhqir və sağlam düşüncəyə qarşı cinayətdir. Ona görə də vəziyyət bundan ağır ola bilməz. İnsanlar Ukrayna naminə öz kənd təsərrüfatını niyə öldürməli olduqlarını başa düşə bilmirlər.

U supermarketi adətən alış-veriş etdiyim böyük bir şəbəkədir. Adi meyvələrin təxminən dörddə biri piştaxtalarda yoxdur və pendirlər də əhəmiyyətli miqdarda deyil. Xəmir xörəkləri, tortlar, kruasanların nümayiş olunduğu rəflər isə tamamilə boşdur. Sanki kimsə Fransaya müharibə elan edib. Bu isə yolun blokadasının yalnız başlanğıcıdır. Fermerlər ciddi və qəzəblidirlər. Tezliklə yük maşınlarının onlara qoşulacağı təhlükəsi var. Marseldən olan bir tanışım orta ölçülü yükdaşıma agentliyinin sahibidir. "Mən sadəcə nə baş verdiyini başa düşmürəm" deyə mənə şikayət edir. - Litva, Estoniya və Ukraynada qeydiyyatdan keçmiş bəzi yeni gələnlər bizi bazardan sıxışdırıb çıxarırlar. Oradan növbəli işləyən sürücülərini gətirirlər. Fransada başdan ayağa bir yük maşını gəzintisi mənə təxminən 1500 avroya başa gəlir. Bura yol boyu bir neçə yükləmə-boşaltma, yanacaq, sürücüyə ödəniş və digər xərclər daxildir. Bütün əmək standartlarına uyğun olaraq. Və bunlar növbə ilə, gecə-gündüz, vəhşilər kimi və cəmi 700 avroya gəzirlər. Bu necə ola bilər?! Bu, necə iqtisadiyyatdır, belə sxemlə onların qazancı hanı? Tezliklə bütün fransız sürücülərini işdən çıxarmalı və şirkəti bağlamalı olacam!

Yeni baş nazir Attala hirsli fermerlərlə danışmaq səlahiyyəti verildi. Göndərməyə adam tapdılar... Cəmi 34 yaşı var, oriyentasiyası da məlumdur. Bizim fermerlərimiz, bir qayda olaraq, sadə və konkret, təcrübəli kişilərdir; Katolik dəyərləri məktəblərdə onlara aşılanıb, ailə və ənənələr üçündür. Onların Attalla hansı dialoqu ola bilər? Fermerlər qanunu pozmamaq üçün çox çalışırlar. Nə qədər davam edəcəklərini bilmirəm. Artıq bir faciə baş verib: fermerlərin iğtişaşına görə tıxacda ilişib qalan hansısa sürücü (yeri gəlmişkən, erməni) əsəblərini itirib. O, kənd təsərrüfatı texnikasının yaratdığı barrikadanı yarmağa çalışıb. Nəticədə iki nəfər ölüb.

Dünyanın hər yerində olduğu kimi, hazırda Fransada da başqa bir bədbəxtlik qrip epidemiyasıdır. Tanış bir ailədə beş yaşlı uşaq bu yaxınlarda öldü - həkimlər onun nə olduğunu vaxtında anlaya bilmədilər. Oğlan çox təriflənən uşaq xəstəxanasına aparıldı, bura Ancelina Coli də daxil olmaqla bir çox dünya səviyyəli ulduzların ziyarət etdiyi yerdir. Şəkil çəkdirdilər, xidməti, texnikanı, texnologiyanı, mütəxəssisləri... reklam etdilər. Bu xəstəxana oğlana heç bir kömək etmədi. Onu evə göndərdilər - orada uşaq boğulmağa başladı. Gələn təcili yardım maşını da kömək etmədən geri qayıtdı.

Mən sadəcə sakitləşə bilmirəm. Oğlan gözəl idi. Valideynlərin üzünə baxmaq mümkün deyil. Uşağın valideynləri mənə icazə vermədiyi üçün ad çəkmirəm. Onların indi buna vaxtları yoxdur. Mən bələdiyyə sədri olsaydım, ölən uşağın yaşadığı binanın önünə düzülən bu xatirə şamlarının yerinə təcili olaraq bütün bağçalarda heç olmasa kvars lampaları quraşdırardım. Sovet vaxtı uşaq bağçalarında bunlardan var idi. Bizi gəzməyə çıxarırdılar, daha az xəstələnməyimiz üçün otağı kvarslayırdılar. Mən həkim deyiləm və bəlkə də artıq bunu etmirlər, çünki texnologiya inkişaf edir. Ancaq epidemiya zamanı heç olmasa bir şey etmək lazımdır! Fransız məktəblərində bitlərin tez-tez rast gəlindiyi zaman orada hansı lampaların olmasına baxmayaraq, heç kimi təəccübləndirmir. Bizdən başqa, keçmiş SSRİ ölkələrindən olan mühacirlər uşaqlığımızda hansı sanitar normaların olduğunu xatırlayırıq.

Avropa təbabəti ayrı bir kədərli mövzudur. Yəqin ki, bu barədə sizə bir neçə dəfə deyilib, amma icazə verin, Fransada bunun necə işlədiyini qısaca xatırlayım. Ən son texnologiyalar və avadanlıqlar vasitəsilə dərhal testlər aparırlar - siz terapevtlə görüşdə oturursunuz və onlar artıq sizə nəticələri gətirirlər. Bu bir tərəfdən yaxşıdır, digər tərəfdən...

Ortaq cəhətlər çoxdur, tibbi sığorta sistemi təxminən bütün ölkələrdə olduğu kimidir. Hər kəs üçün məcburi olan sosial sığorta var, o, xidmətlərin təxminən 60 faizini əhatə edir. Kommersiya olanları var, onların qiyməti təxminən ayda 50 avrodur. Bunlar 90 faizini əhatə edir. Qalanı öz hesabınadır. Bir terapevtin qəbuluna düşmək hər ziyarət üçün 26,5 avrodur. Əvvəlcə ödəyirsiniz, sonra bu pul sığorta yolu ilə sizə qaytarılır.

Təcili yardım yalnız ən ekstremal hallarda, temperatur 39 və yuxarı olduqda gəlir. Bir mütəxəssis, cərrah və ya kardioloqla görüş üçün iki-üç ay gözləməlisiniz. Və dərmanlar, Fransada Rusiyada və digər ölkələrdə istehsal edilmiş bir çox dərmanın istifadəsi qadağandır. “Çox güclüdürlər, zərər verə bilərlər” bəhanəsi ilə. Onları hətta reseptlə də ala bilməzsiniz. Hətta Almaniyada yaşayan dostum Seryoqaya burun axıntısı üçün damcı sifariş edirəm! Fransızlar heç kömək etmirlər. Seryoqa ildə bir-iki dəfə mənə baş çəkir. Dərhal qaçaq yolla bu damlaların böyük bir qutusu gətirir.

Və qiymətlər haqqında. Səviyyəni başa düşməyiniz üçün: məsələn, ibuprofen, paket başına 5-6 avroya başa gəlir. Aptekinizdə onun qiymətini xatırlayın və müqayisə edin. Yeri gəlmişkən, Fransada kimisə ziyarətə getsəniz, ən çox yayılmış soyuqdəymə dərmanlarını da özünüzlə gətirin. İnanın, bu ən gözəl hədiyyədir, bunun üçün səni öpüb, ayağına baş əyəcəklər. Onları yalnız Fransada ala bilməzsiniz və onlar bahadır. Bu bir Fransa, Qərb, Avropa reallığıdır.

V.VƏLİYEV