1 - \"Həyata qarşı optimist olun\"
Yaşadığımız çağın sürətli bir istehlak anlayışı və sürətli bir həyat sürməyi tələb etməsi səbəbi ilə günümüz şərtlərində nə olursa olsun sağlam qala bilmək üçün \"optimist\" olmaq vəziyyətindəyik. Bu qayda cəmiyyətimizdə bir çox insanı əhatə etsə də ümumiyyətlə, ürək sağlamlığı baxımından və günümüz həyat tərzi də göz önünə alındığında çox etibarlı bir qaydadır. Çünki insan şəxsiyyətləri kardiyoloji olaraq A və B tiplərinə ayrılmaqdadır. A tipli kəslər; gərgin, əsəbi, tez hərəkətlənən və reaksiyaları orta-yüksək səviyyədə olan kəslərdir. B tipi şəxsiyyət isə; daha sakit olan və bitənləri daha səbr, dözümlülük və aşağı reaksiya səviyyəsi ilə qarşılayan kəslərdir. Görülən işlər və klassik kardiyoloji məlumatları bizə A tipi kəslərdə daha çox tac damar və infarkt riskinin daha yüksək olduğunu göstərib.
2- \"Ailəniz və ətrafınızla keyfiyyətli zaman keçirin\"
Ürək xəstəliklərinin əmələ gəlməsini şərtləndirən amillər; tək qalmaq və ictimai mühitdən uzaq olmaqdır. Görünən budur ki, insanın depressiya səviyyəsi ilə infarkt riski arasında statistik bir əlaqə var. Bu səbəblə cəmiyyətdən uzaq qalmamaq və ürək xəstəsi olunsa belə \"Bu xəstəlik niyə gəlib məni tapdı?\" deyə düşünmək yerinə, bu xəstəliklə birlikdə yaşamağı öyrənmək əhəmiyyətlidir. Beləcə ilk olaraq bədən və ruh tarazlığı, ardından da ürək sağlamlığı qorunmuş olar. Ruh sağlamlığı mənasında özünü yaxşı hiss etmək, daha sağlam və uzun müddət gənc qalmağa kömək edər.
3- \"Nizamlı sağlamlığınıza laqeyd yanaşmayın\"
Gündəlikdə gördüklərimiz, qazandığımız biliklər bizlərə xəstəliklərdən qorunmağa və xəstəlikləri erkən üzə çıxarmağa imkan verməkdədir. Ancaq nə etsək də bəzi xəstəliklər ailəvi genetik şifrəmizdə gizli olan proqrama bağlı olaraq bizi tapa bilir. Ancaq sağlamlığımızı qoruma və sağlamlıq risklərini izləmə mövzusunda həssas davrananlara bu cür pis təsadüflər daim təsirsiz olur. Hər insan çox təəssüf ki; bədən və ruh sağlamlıq vəziyyətini tam olaraq qiymətləndirə bilməməkdədir. Ümumiyyətlə, bədənimizdə bir şeylərin yolunda getmədiyini fərq etdiyimizdə və sağlamlığımızı itirdiyimizdə, nəyi itirdiyimizi, sağlamlığımızın əhəmiyyətini, ciddiliyini düşünməyə, danışmağa başlarıq. Bu səbəblə 35 yaş üzərinə çıxan fərdlərdə nizamlı sağlamlıq idarəsni etdirmənin əhəmiyyəti çox böyükdür.
4- \"Hazır qidalar yerinə təzə qidaları seçin\"
Həyat tərzimiz (yuxu, gündəlik ictimai fəaliyyət, stress rəhbərliyi bacarığı) sağlamlığınızı təyin edən təməl faktorlardandır. İrəliləyən illər ilə birlikdə gündəlik olaraq daha az kalori götürməyi və daha çox istehlak etməyi hədəfləmək lazımdır. Çünki 35- 40 yaş üzərində \"can boğazdan gəlir\" atalar sözü klinika işlər işığında tərsinə bir vəziyyət göstərməkdədir. Hazır və rəf ömürü uzadılmış qidalar yerinə təzə və təmiz qidaların istehlak edilməsi hədəflənməlidir. Təzə tərəvəz və meyvələr, taxıllar və heyvan məhsullardan balanslı bir şəkildə istehlak etməyə diqqət göstərilməlidir. Hər gün ən az 2,5 litr su içilməlidir. Az yağlı və marqarin növü doymuş yağlardan uzaq dayanacaq şəkildə qidalar istehlak edilməsi ürək sağlamlığı baxımından daha uyğun olacaq. Təzə tərəvəz və meyvə istehlakı artırılaraq ürək sağlamlığının qorunmasına iştirak edilməlidir.
5- \"Şəkərinizi və yuxu nizamınızı idarə altında yapış\"
Qan təzyiqi yüksəkliyi, şəkər xəstəliyi və yuxu pozuqluğu ilə əlaqədar olan problemlərin üzərinə əyilərək lazımlı müalicələrin tətbiq olunması ürək sağlamlığı baxımından çox əhəmiyyətlidir. Çünki araşdırmalar indiki vaxtda şəkər xəstələrini damarları xəstə insanlar olaraq qəbul edib, buna görə təqib və müalicə baxımından yaxınlaşmaq lazım olduğunu göstərməkdədir. Qan təzyiqi yüksəkliyi də çox məşhur olub, ictimai bir sağlamlıq problemidir. Ümumiyyətlə, xəstələri şikəst buraxaraq istehsalı salıb sağlamlıq xərclərini artırmaqdadır. Yuxu pozuqluqları və xüsusilə yuxuda tənəffüs dayanması problemlərinin isə (Yuxu-apne sindromu) tac damar xəstəliyi, ürək çatmazlığı və ani ürək ölümlərindən məsul ola biləcəyini ağılda tutmaq lazımdır.
6- \"Qan dəyərlərinizə diqqət yetirin!\"
Ürək sağlamlığınızın qorunmasında qan şəkəri, yaxşı-pis xolesterol və qan təzyiqi kimi dəyərlərin müəyyən səviyyələrdə tutulmasının böyük əhəmiyyəti vardır. Lazımlı ölçümlərin nizamlı olaraq tətbiq edilməsi və sağlam insanlar üçün ifadə edilən aşağıdakı dəyərlərə diqqət yetirilməsi ürək sağlamlığının qorunması baxımından lazımlıdır.
QAN ŞƏKƏRİ <100 mg/dl HbA1C <%5.5
TOTAL XOLESTEROL 45-50 mg/dl LDL <160 mg/dl
TRİGLİSERİD <150 mg/dl
BƏDƏN KÜTLƏ İNDEKSİ <30 kq/m2
QAN TƏZYİQİ <140-90 mmHg
BEL ƏTRAFI E: 102 sm K: 88 sm
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
USD
EUR
GBP
RUB