.jpg)
Munchausen sindromu, bir insanın tibbi yardım axtarmaq üçün maraq, diqqət və rəğbət qazanmaq üçün özünü xəstə kimi göstərdiyi nadir bir psixi pozğunluq növüdür. SİA xəbər verir ki, Bu insanlar xəstə görünmək üçün özlərinə zərər verməkdən, yalan danışmaqdan və ətraflarını manipulyasiya etməkdən çəkinmirlər.
Munchausen sindromlu insanlar bütün bu hərəkətləri ətrafdakıların diqqətini çəkmək və mərhəmət qazanmaq üçün edirlər. Onların heç bir maddi qazancı və ya başqa məqsədləri yoxdur. Bu insanlar ətrafdakıları xəstə olduqlarına inandırmaq üçün özlərinin bəzi hissələrini kəsib yandırır, zəhərləyir, yaralarını yenidən açır, yaraya nəcis və ya kir vuraraq infeksiyaya səbəb olurlar. Bundan əlavə, munchausen sindromu olan insanlar bakteriya ilə çirklənmiş qidaları istehlak etməkdən çəkinmirlər.
Munchausen Sindromu, həyatı və təcrübələri haqqında hekayələr paylaşan 18-ci əsr alman zabiti Baron von Munchausen-in adını daşıyır.
Munchausen sindromu olan insanlarda baş verən simptomların çoxu psixi pozğunluqdan çox fiziki xəstəliklə bağlıdır. Bu simptomlara sinə ağrısı, mədə problemləri və qızdırma daxildir. Bəzi simptomlar öz-özünə qoyulur, digərləri isə şişirdilir. Məsələn, insan görmə itkisi, qıcolma, oynaq ağrısı, baş ağrısı, halsızlıq, qusma və ishal kimi əlamətlərlə xəstəliyin vəziyyətini daha da bəzəyir.
Munchausen sindromuna səbəb nədir?
Munchausen sindromu olan insanların bu pozğunluğunun səbəbi dəqiq bilinməsə də, sıx stress altında yaşamaq, psixoloji faktorlar və travmalar bu sindromunu yaradan amillər arasındadır.
Munchausen sindromunu tetikleyen amillər aşağıdakı kimi ifadə edilə bilər:
• Uşaqlıq travması
• Sevilən birinin ölümü
• Sevilən birindən və ya bəzən baxıcıdan ayrılma
• Ailəsindən ala bilmədiyi diqqəti axtarmaq səyi.
• Özünü aid hiss etdiyi bir yer tapmaq
Munchausen sindromunun əlamətləri hansılardır?
Munchausen sindromlu insanlar çox ağıllı və inandırıcı şəkildə uydurma problemlər yaradırlar. Bu problemlər tibbi və ya psixoloji ola bilər. Bundan əlavə, insanlar sağlamlıq haqqında hərtərəfli biliyə malikdirlər. Qeyri-müəyyən və qeyri-sabit simptomları olan bu insanlar lazım gəldikdə saxta adlarla müxtəlif xəstəxanalara, həkimlərə də müraciət edirlər.
Munchausen sindromlu bir insanda müşahidə olunan simptomlar aşağıdakılardır:
• Ağıllı və inandırıcı şəkildə uydurma problemlər yaratmaq (tibbi və ya psixoloji)
• Dramatik və ardıcıl olmayan xəstəlik hekayələri
• Qeyri-müəyyən və qeyri-ardıcıl simptomlar
• Sağlamlıq haqqında ətraflı biliyə malik olmaq
• Çoxlu çapıqlar yaratması
• Saxta adlarla müxtəlif xəstəxanalara, həkimlərə müraciət etmək
• Mənfi test nəticələrindən sonra yeni simptomlar və ya xəstəliyin inkişafı
• Riskli olsa belə, tez-tez sınaq və əməliyyatlara istəkli münasibət
Bu simptomlarla yanaşı, bəzi insanlar fiziki simptomlar da yaşayırlar. Munchausen sindromlu insanların sidiklərinə qan tökdükləri, bəzi nahiyələrdə yaralar və kəsiklər açdıqları, infeksiyaya yoluxmaq üçün müəyyən hərəkətlər etdikləri, çirklənmiş qidaları qəbul etdikləri müşahidə edilmişdir. Həmçinin məlum olub ki, qola və ya ayağın ətrafına sıx rezin bantlar taxılır, dərmanları yalandan qəbul edir və s.
Əgər həkimlər bu sindromlu insanlarda heç bir fiziki səbəb tapa bilmirlərsə və ya şəxsin bildirdiyi fiziki simptomların nümunəsi onun özünə zərər verdiyini göstərirsə, o zaman həmin şəxsi psixoloqa və ya psixiatra göndərəcəklər. Çünki Munchausen sindromlu insanların əsas problemi ümumiyyətlə psixoloji hesab olunur.
Munchausen sindromunu necə müalicə etmək olar?
Munchausen sindromunun əsas müalicəsi psixoterapiyadır. Psixoterapiyanın məqsədi insanın düşüncə və davranışını dəyişməyə diqqət yetirməkdir. Ailə terapiyası da ailə üzvlərinizə Munchausen Sindromu haqqında daha çox məlumat əldə etməyə kömək edir. Qrup terapiyası təcrid hissini və ya heç kimin sizinlə maraqlanmadığı hissini azaltmaq və insanların sosiallaşmasına kömək etmək üçün edilir. Munchausen sindromu üçün faydalı olduğu bilinən heç bir antidepresan və ya hər hansı bir dərman yoxdur.
Sevilin Abbasova
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
USD
EUR
GBP
RUB