ABŞ-da daimi yaşamaq və işləmək hüququ əldə etmək istəyən şəxslər üçün “Green Card” əsas hüquqi mexanizmlərdən biridir. Rəsmi adı “Permanent Resident Card” olan bu sənəd ABŞ vətəndaşlığı verməsə də, sahibinə ölkədə daimi rezident statusu ilə yaşamaq və qanunvericiliyin müəyyən etdiyi çərçivədə işləmək imkanı yaradır. Eyni zamanda, “Green Card” sahibi müəyyən şərtlər daxilində sonradan ABŞ vətəndaşlığı üçün də müraciət edə bilər.
Bəs “Green Card” almaq üçün hansı imkanlar mövcuddur, müraciət prosesi necə həyata keçirilir və namizədlər hansı tələblərə cavab verməlidirlər?
SİA mövzu ilə bağlı araşdırma aparıb.
“Green Card” almağın əsas yolları
ABŞ-da daimi yaşayış icazəsi əldə etmək üçün müxtəlif immiqrasiya kateqoriyaları mövcuddur. Əsas istiqamətlərə ailə münasibətləri, iş, investisiya və müəyyən hallarda Diversity Visa proqramı daxildir.
Ailə münasibətləri əsasında
Ailə əsaslı immiqrasiya ABŞ vətəndaşları və ya daimi rezidentlərin müəyyən ailə üzvləri üçün nəzərdə tutulur. Buraya ABŞ vətəndaşının həyat yoldaşı, övladları və valideynləri, həmçinin qanunvericiliklə müəyyən edilən digər ailə kateqoriyaları daxil ola bilər. ABŞ vətəndaşının nişanlısı üçün isə ayrıca K-1 viza prosesi mövcuddur və ABŞ-a daxil olduqdan sonra müəyyən müddət ərzində nikah bağlanması tələb olunur.
Müraciət prosesi şəxsin ABŞ-da olub-olmamasından, ailə münasibətinin növündən və konkret immiqrasiya kateqoriyasından asılı olaraq dəyişir. Ümumilikdə, ABŞ-dakı sponsor tərəfindən ABŞ Vətəndaşlıq və İmmiqrasiya Xidmətinə (USCIS) müvafiq ərizə təqdim edilir. Ərizə təsdiqləndikdən sonra proses ABŞ daxilində statusun dəyişdirilməsi və ya xaricdə yaşayan şəxslər üçün konsulluq proseduru vasitəsilə davam etdirilə bilər.
İş əsasında
Digər istiqamət iş və peşə fəaliyyəti ilə bağlı immiqrasiyadır. Bu kateqoriyaya ABŞ işəgötürəninin sponsorluğu ilə müraciət edən şəxslər, yüksək ixtisaslı mütəxəssislər, qeyri-adi qabiliyyətə malik şəxslər və müəyyən akademik və peşəkar göstəricilərə cavab verən namizədlər daxil ola bilər.
İş əsaslı “Green Card” müraciətində prosedur şəxsin ABŞ-da və ya ölkə xaricində olmasından asılı olaraq dəyişir. ABŞ-da olan şəxslər müəyyən hallarda status dəyişikliyi üçün USCIS-ə müraciət edə bilərlər. ABŞ xaricində yaşayan şəxslər üçün isə proses, bir qayda olaraq, immiqrant viza proseduru və konsulluq mərhələsi ilə davam edir.
İnvestisiya əsasında
İnvestisiya yolu ilə daimi yaşayış statusu əldə etmək üçün ABŞ-da məşğulluq yaradan və qanunvericilikdə müəyyən edilmiş tələblərə cavab verən investisiya həyata keçirilməsi tələb olunur. Bu istiqamət EB-5 immiqrant investor proqramı çərçivəsində tənzimlənir.
Namizəd əvvəlcə proqramın tələblərinə uyğun investisiya imkanını müəyyənləşdirməli, tələb olunan məbləği investisiya etməli və müvafiq sənədlərlə müraciət təqdim etməlidir. İnvestisiyanın məbləği layihənin və yerləşdiyi ərazinin xüsusiyyətlərindən asılı olaraq dəyişə bilər. Buna görə müraciət zamanı aktual rəsmi tələblərin nəzərə alınması vacibdir.
Diversity Visa proqramı
“Green Card” əldə etməyin ən çox tanınan yollarından biri Diversity Visa, yəni “Green Card lotereyası” proqramıdır. Proqram ABŞ-a immiqrasiya səviyyəsi aşağı olan ölkələrin vətəndaşlarına müəyyən sayda immiqrant vizasının təsadüfi seçim əsasında verilməsini nəzərdə tutur.
SMM mütəxəssisi Murad Yazimovun sözlərinə görə, “Green Card” və ya rəsmi adı ilə “Permanent Resident Card” sahibinə ABŞ-da daimi yaşamaq və işləmək hüququ verən sənəddir.
Onun sözlərinə görə, Diversity Visa proqramına müraciət yalnız ABŞ Dövlət Departamentinin rəsmi elektron platforması üzərindən həyata keçirilməlidir. Proqram üzrə müraciət dövrü hər il ayrıca elan olunur və müraciət üçün rəsmi platformadan istifadə edilməsi vacibdir.
Murad Yazimov bildirib ki, proqram üzrə əsas təhsil və ya iş təcrübəsi tələblərinə cavab vermək lazımdır. Ümumilikdə, əsas tələb orta məktəb təhsili və ya müəyyən peşələr üzrə tələb olunan iş təcrübəsidir. Bununla yanaşı, proqramın şərtləri hər il rəsmi qaydada elan edilir.
Müraciət zamanı hansı sənədlər tələb olunur?
Diversity Visa proqramında ilkin elektron müraciət üçün tələb olunan məlumatlar və sənədlər proqramın həmin il üzrə qaydalarına uyğun təqdim edilməlidir. Fotoşəkil isə müəyyən texniki tələblərə cavab verməlidir. Ailə vəziyyəti ilə bağlı məlumatlar da tam və düzgün göstərilməlidir.
Murad Yazimovun sözlərinə görə, müraciət zamanı məlumatların düzgün təqdim edilməsi ən vacib məsələlərdən biridir:
“Çox kiçik bir məlumatın belə yanlış qeyd olunması müraciətin etibarsız hesab edilməsinə səbəb ola bilər. Buna görə namizədlər bütün məlumatları diqqətlə yoxlamalı və yalnız düzgün informasiyadan istifadə etməlidirlər”.
Mütəxəssis qeyd edib ki, ailəli şəxslər müraciət zamanı həyat yoldaşı və proqramın tələblərinə uyğun olaraq övladları barədə də məlumatları düzgün göstərməlidirlər.
Seçildikdən sonra nə baş verir?
Diversity Visa proqramında seçilmək avtomatik olaraq “Green Card” və ya ABŞ-a giriş hüququnun əldə edilməsi demək deyil. Seçilmiş şəxslər daha sonra immiqrant viza prosesindən keçməli, tələb olunan sənədləri təqdim etməli və müsahibədə iştirak etməlidirlər.
Murad Yazimov bildirib ki, Azərbaycan vətəndaşları üçün konsulluq mərhələsinin hansı ölkədə həyata keçiriləcəyi və digər prosedur məsələləri həmin dövr üzrə ABŞ Dövlət Departamentinin müəyyən etdiyi qaydalardan asılıdır.
Onun sözlərinə görə, viza prosesində ərizəçinin maliyyə vəziyyəti və ABŞ-da özünü təmin edə bilməsi ilə bağlı sənədlər də tələb oluna bilər. Bu baxımdan bank hesabları, gəlir mənbələri və digər maliyyə göstəricilərinə dair sənədlərin təqdim edilməsi vacib ola bilər.
“Green Card” sahibinin hüquqları
“Green Card” sahibinin əsas hüququ ABŞ-da daimi rezident kimi yaşamaq və işləməkdir. Daimi rezidentlər qanunvericiliyin müəyyən etdiyi çərçivədə ABŞ daxilində sərbəst hərəkət edə, təhsil ala və işləyə bilərlər.
Bununla yanaşı, “Green Card” ABŞ vətəndaşlığı ilə eyni hüquqi status demək deyil. Daimi rezidentlərin seçkilərdə səsvermə kimi yalnız ABŞ vətəndaşlarına məxsus olan bəzi hüquqları yoxdur.
“Green Card” sahibi müəyyən şərtlərə əməl etməklə gələcəkdə vətəndaşlığa müraciət edə bilər. Ümumi qayda olaraq, daimi rezidentlik statusunun tələb olunan müddət ərzində qorunması, ABŞ-da fiziki iştirak və digər qanuni şərtlərin yerinə yetirilməsi tələb olunur. ABŞ vətəndaşı ilə nikahda olan şəxslər üçün bəzi hallarda daha qısa müddət tətbiq edilə bilər.
Eyni zamanda, “Green Card” sahibinin ABŞ-dan uzun müddət kənarda qalması daimi rezidentlik statusuna təsir göstərə bilər. Bu səbəbdən ölkədən uzunmüddətli ayrılma zamanı hüquqi nəticələr əvvəlcədən nəzərə alınmalıdır.
Beləliklə, “Green Card” ABŞ-da daimi yaşayış və əmək fəaliyyəti üçün mühüm hüquqi imkan yaratsa da, onun əldə edilməsi avtomatik vətəndaşlıq anlamına gəlmir. Müraciət edən şəxslər konkret immiqrasiya kateqoriyasını düzgün müəyyənləşdirməli, sənədləri tam və dəqiq təqdim etməli və proses zamanı yalnız ABŞ dövlət qurumlarının rəsmi məlumatlarına istinad etməlidirlər.
Ayşən Vəli
Bütün xəbərlər Facebook səhifəmizdə
USD
EUR
GBP
RUB