Təzəcə tamam olmuşdu uşağın üç yaşı həmən hadisə baş verəndə. Yuxu kimi gəlirdi onun yadına o günki hadisələr. Hamı ağlayırdı. Hamı onu qucağına götürür, öpür, əzizləyirdi. Nə hadisə olduğunu bilmirdi. Gözləri həyətlərinə yığılmış çoxlu adamların arasında atasını axtarırdı. Lakin, tapa bilmirdi. Həyətdəkilərin arasında atasını…
Hər şeyi ondan gizlədirdilər. Ona demişdilər ki, atan uzun müddətə, uzaq bir yerə gedib, gec gələcək. Gələndə sənə çoxlu, rəngbərəng oyuncaqlar, çoxlu təkərləri olan böyük maşın alıb gətirəcək. Sevinmişdi uşaq atasının "Getdiyi səfərə". Elə o gündən də atasının "uzun səfərinin" tez başa çatmasına, öz oyuncaqlarının, gəlməsini səbirsizliklə gözləyirdi. Uşaq beləcə böyük ümüdlə ata yolu gözləyir. Günlər ayları, aylar illəri əvəz edirdi…
O gündən, o hadisədən sonra anasının da şənliyi, gülüşü azalmışdı. O gündən, o hadisədən sonra anası daha iri, qırmızı güllü paltarını geymirdi, başına çoxlu gülləri olan, zərli saçaqlı yaylığını örtmürdü. Qırımızı güllü paltarı da, çoxlu gülləri olan zərli saçaqlı yaylığı da şifonerdən asılı qalmışdı. Uşaqda elə bir fikir yaranmışdı ki, anası o paltarları atası qayıdanda geyinəcək. Odur ki, o, hər gün səhər yuxudan oyanan kimi anasından gizli, onun geyindiyi paltarlara baxardı:
- Bu gün də geyinmədi, demək atam qayıtmayacaq…
Bir gün anası ona təzə paltar geyindirdi. Əlinə bir dəstə gül verdi, içi şəkilli kitabla dolu çantasını götürdü, məktəbə gəldilər. Dərsə!
Birinciyə getdi uşaq. Hər gün onu məktəbə anası gətirdi, anası apardı. O biri uşaqları isə, ataları da gətirib, aparırdılar.
Uca boylu, qara kostyumlu, ağ köynəyinə güllü qalstuq taxan bir cavan oğlan idi onların müəllimləri. Müəlliminin qalstukunun gülləri, anasının şifonerdən asılmış qırmızı güllü paltarının, çoxlu gülləri olan zərli, saçaqlı yaylığının güllərinə bənzəyirdi. Hərdən uşağa elə gəlirdi ki, ona dərs deyən müəllim onun atasıdır. Özünə, o uzaq səfərdən güllü qalstuk alıb ki, anası qırımızı güllü paltarını geyəndə, çoxlu gülləri olan zərli, saçaqlı yaylığını başına örtəndə biri-birlərinə daha çox yaraşsınlar…
Bir gün müəllim uşağı lap qarşı skamyada əyləşdirdi. (Uşaq üçüncü sırada əyləşirdi). Onun başını sığalladı, əzizlədi…
Anası uşağı aparmağa gələndə qırmıızı güllü paltarını geymişdi, çoxlu gülləri olan zərli, saçaqlı yaylığını başına örtmüşdü. Sevindi uşaq. Ona elə gəldi ki, atası, o gün, o hadisədə getdiyi "uzaq səfərdən" qayıdır, ona görə də anası bu gün qırmıızı güllü paltarını geymiş, çoxlu gülləri olan zərli, saçaqlı yaylığını bağlamışdı.
Heç nə xəbər almadı uşaq anasından. Heç yerə çıxmadı evdən, oturub atasının "yolunu gözlədi"…
Axşam oldu, atası gəlmədi. Anası isə qırmızı güllü paltarı əynində çox şən və qəşəng idi…
Anası uşağı yatağına saldı. Uşaq yatdı, şirin yuxu gördü. Gördü ki, atası gəlib, onu qucağına götürüb. Hey öpür-öpürdü. Onun üçün çoxlu rəngbərəng oyuncaqlar, çoxlu təkərləri olan böyük maşın alıb. Atası onu çoxdan görmədiyi üçün:
- Mənim oğul balam, mənim kişi balam, - deyib öpə-öpə ağlayırdı. Uşaq da atasına qoşulub ağladı, amma sevincdən. Birdən necə oldu, atası da, oyuncaqlar da yox oldular. Uşaq yuxudan ayıldı. Heç kim, heç nə yox idi. Anasının yatağına tərəf boylandı. Zəif gecə işığında anası ilə yanaşı atasının uzanıb yatdığını gördü. Özündən asılı olmayaraq "Ata" deyərək bərkdən qışqırdı və onların yatağına atıldı…
İşıq yandı, yenidən hər şey puç oldu. Uşaq özünü atasının yox, anası ilə bir yastığa uzanmış müəlliminin sinəsinin üstündə gördü. Kor-peşiman müəlliminin sinəsinin üstündən qalxdı. Körpə gözləri bir müddət qəzəblə anasına dikildi. Yanaqlarından göz yaşları süzülsə də, səsini çıxarmadan öz yatağına girdi. O, vaxt, o hadisə günü tez-tez eşitdiyi "ölüm" sözünün mənası indi ona aydın oldu…
İsrail İsmayılov