...Marsın səthində bir vaxtlar bol maye su var idi. Yeni bir araşdırma göstərir ki, bu suyun bəzilərində formaldehid ola bilər. O, həyatın yaranması üçün zəruri olan üzvi molekulların əmələ gəlməsinə səbəb ola biləcək kimyəvi reaksiyaları tətikləyə bilirdi.
SİA xəbər verir ki, EarthSky-a görə, tədqiqatın nəticələri The Planetary Science Journal-da dərc edilib.
Alimlər Marsın səthində çayların, göllərin və hətta maye su okeanının mövcud olduğuna dair çoxlu dəlillər aşkar ediblər. Həmçinin Qırmızı Planetdə həyatın mövcud olduğuna inanılır.
Alimlər tütün tüstüsündə və avtomobil işlənmiş qazlarında olan rəngsiz, kəskin qoxulu bir qaz olan formaldehidin (CH2O) həyatın mənşəyində mühüm rol oynadığına inanırlar. Tədqiqat formaldehidin Marsın qədim atmosferində istehsal olunduğunu aşkar edib.
Alimlərin fikrincə, formaldehid su ilə qarışdıqda şəkərlərin, amin turşularının və digər mürəkkəb üzvi molekulların əmələ gəlməsinə səbəb olan kimyəvi reaksiyalar baş verir.
Bu molekullar həyatın yaranması üçün vacibdir. Modelləşdirmə göstərdi ki, təxminən 3,8-3,6 milyard il əvvəl ultrabənövşəyi şüalanma Mars atmosferində su molekullarını parçalayırdı.
Ayrılan hidrogen karbon və oksigenlə reaksiyaya girdikdə formaldehid əmələ gətirirdi.
Bu formaldehid daha sonra yağışla birlikdə Qırmızı Planetin səthinə düşürdü.
Alimlər hesab edirlər ki, daha çox su olan ərazilərdə daha çox formaldehid var.
Məlum oldu ki, ən çox yağıntı və buna görə də ən çox formaldehid Qırmızı Planetin dağlıq bölgələrində aşkar edilib. Alimlər hesab edirlər ki, Marsda həyatın yaranması üçün ən əlverişli olan səth sahələri var.
Məhz burada onun mövcudluğuna dair dəlil axtarılmalıdır. Qeyd etmək lazımdır ki, alimlər bu gün Marsda yadplanetlilərin olduğunu iddia etmirlər, lakin keçmişdə orada mövcud ola bilər.
Tədqiqatın nəticələri doğru olarsa, Marsa gələcək missiyalar alimlər tərəfindən müəyyən edilmiş ərazilərdə yadplanetlilərin həyatının əlamətlərini aşkar edə biləcək.
Əli Babayev