Alimlər: Ayda yadplanetli texnologiyası var...

13 Sentyabr 2026 19:48 (UTC+04:00)

...Alimlər hesab edirlər ki, çoxdan itmiş potensial yadplanetlilərin kiçik texnologiya fraqmentləri ulduzlararası fəzadan keçdikdən sonra Aya çatmış ola bilər.

Yadplanetli mənşəli bu texnoloji qalıqları aşkar etmək, çox güman ki, nisbətən sadə olacaq.

SİA xəbər verir ki, tədqiqat, Live Science-in məlumatına görə, arXiv preprint serverində dərc edilib.

Tədqiqatçılar uzun müddətdir ki, kosmosda yerüstü texnologiyanın əlamətlərini axtarırlar, lakin indiyə qədər heç nə tapa bilməyiblər.

Tədqiqatın müəllifləri hesab edirlər ki, potensial yadplanetli sivilizasiyalar çoxdan yoxa çıxdığı üçün aktiv yerüstü texnologiya artıq mövcud olmaya bilər.

Lakin, bu texnologiyanın qalıqları, xüsusən də Ayın səthində tapıla bilər.

Atmosfer və maqnit sahəsinin olmaması səbəbindən Ay daim meteoritlər, eləcə də təkcə Günəş Sistemindən deyil, həm də kənardan gələn mikroskopik hissəciklərin davamlı axını ilə bombardman edilir.

Ayda tektonik aktivlik və ya maye su olmadığı üçün bu hissəciklər onun səthində ay tozunda qalır.

Tədqiqatın müəllifləri hesab edirlər ki, bu tozda çoxdan yoxa çıxmış yadplanetli sivilizasiyaların kiçik texnologiya fraqmentləri ola bilər.

Dayson kürələri və ya yadplanetli kosmik gəmiləri kimi nəhəng süni kosmik strukturların fraqmentləri yadplanetli sivilizasiyanın məhvindən sonra məhv ola bilərdi.

Metal və ya digər süni materialların kiçik hissəcikləri güclü ulduz küləkləri ilə ağıllı yadplanetlilərin yaşadığı ulduz sistemlərindən atıla bilərdi.

Uzun müddət ərzində onlar qalaktika boyunca səyahət edə, Günəş sisteminə daxil ola və Aya çata bilərdilər.

Alimlər hesab edirlər ki, Ay tozu diqqətlə öyrənilərsə, yadplanetli texnologiyanın izləri aşkar edilə bilər. Modelləşdirmə göstərib ki, ölçüsü 3 mikrometrə qədər olan (insan saçının qalınlığının təxminən 3 faizi) texnologiya fraqmentləri milyard il ərzində ulduzlararası fəzada hərəkət edə bilər.

Tədqiqatın müəllifləri hesab edirlər ki, heç bir Ay süxur nümunəsində yadplanetli texnologiyasının əlamətləri tapılmasa da, bu, onların mövcud olmadığı anlamına gəlmir. Çox güman ki, bu nümunələri araşdıran alimlər yadplanetli texnologiyanın bu cür fraqmentlərini axtarmayıblar, ya da nümunələrin özləri lazımi nəticələri vermək üçün çox kiçik olublar.

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, 1 kubmetrlik Ay reqolit nümunəsi çoxdan yoxa çıxmış potensial yadplanetli sivilizasiyadan ən azı bir texnologiya fraqmentini aşkar etmək üçün kifayət edərdi.

Əli Babayev