Ekspertlər: Müasir süni intellektlər cazibədar ola bilər...

9 Sentyabr 2026 20:49 (UTC+04:00)

...Bu gün hamı maşınların üsyan edib dünyanı ələ keçirəcəyindən qorxur. Amma həqiqətən təhlükəli ssenari daha qorxuludur: biz sadəcə botları canlı varlıqlar kimi görməyə başlayırıq və eyni zamanda canlı insanlara daha pis davranırıq.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə The Atlantic yazır.

Müasir süni intellekt cazibədar ola bilər. Assistentin diqqətli və mehriban olması kifayətdir və bunu bir proqram kimi qəbul etmək çətindir. O, söhbət tərəfdaşına çevrilir. Bəzən isə dosta çevrilir.

...Biz elə bir dövrdə yaşayırıq ki, insanlar botlarını, həqiqətən də belə olub-olmamasından asılı olmayaraq, başqaları kimi görəcəklər.

Bunu müəllif yazır.

...Və qəribəsi budur: tədqiqatlar göstərir ki, insan süni intellektini insaniləşdirməyə nə qədər çox hazırdırsa, başqalarında insanlığı bir o qədər az görür.

Belə insanlar həyatı və başqaları üçün daha pis işləyən qərarlarla daha tez razılaşırlar.

Neyroalim Anil Set bunu açıq şəkildə bildirir: “...Əgər özümüzü maşın yaratdığımız şeylərlə çox asanlıqla qarışdırırıqsa, onları nəinki şişirdirik, həm də özümüzü az qiymətləndiririk.”

Problem yalnız vərdişlərlə məhdudlaşmır. Düşüncə tərzimiz dəyişir. Maşınlar səmərəliliyi və nəticələri hesablayır və bu məntiq yavaş-yavaş ağlımıza hopur, empatiya və mənəvi mülahizələri arxa plana keçirir.

Süni intellekt köməkçiləri uçuşlar sifariş edir, iş elektron poçtlarını çeşidləyir, söhbətlər aparır və ehtiyaclarımıza uyğunlaşırlar. Onlar həyatımızın arxa planının bir hissəsinə çevrilirlər. Və tələ də oradadır: maşınlar daha çox insana bənzəməyi öyrənərkən, insanlar səssizcə maşınların məntiqini mənimsəyirlər.

Əli Babayev