İran və Oman ABŞ-la yaranmış qarşıdurmanın uzanması fonunda Hörmüz boğazından keçidlərin təmin edilməsi üçün müvəqqəti dəniz dəhlizinin yaradılması məsələsini müzakirə ediblər.
SİA-nın xarici mətbuata istinadən verdiyi xəbərə görə, İran ABŞ Prezidenti Donald Trampın genişmiqyaslı qarşıdurma çərçivəsində tətbiq etdiyi artan iqtisadi təzyiqlə üzləşdiyi bir vaxtda, Hörmüz boğazının idarə olunması ilə bağlı qonşu Omanla danışıqları bərpa etdiyini açıqlayıb.
İki ölkə fevral ayında başlayan müharibədən əvvəl qlobal neft və mayeləşdirilmiş təbii qaz daşımalarının təxminən beşdə birinin həyata keçirildiyi strateji su yolundan keçidlərin idarə olunması ilə bağlı həftələrdir fasilələrlə danışıqlar aparır. Həmin vaxtdan etibarən boğazdan keçən yükdaşımaların böyük hissəsi dayandırılıb.
İran və Oman çərşənbə axşamı bildiriblər ki, boğazdan keçid üçün “birgə müvəqqəti naviqasiya dəhlizi” yaradılması məsələsini müzakirə ediblər. Tərəflər, həmçinin boğazın minalardan təmizlənməsi barədə razılığa gəliblər.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp isə daha əvvəl səsləndirdiyi fikirləri təkrarlayaraq, Hörmüz boğazındakı bütün minaların artıq təmizləndiyini bildirib.
ABŞ və İran arasında aktiv hərbi qarşıdurmanın böyük ölçüdə səngiməsinə baxmayaraq, sülh sazişinə nail olmaq üçün aparılan diplomatik səylər dalana dirənib. Bu səbəbdən su yolundan keçidlər hələ də təhlükəli olaraq qalır.
Böyük Britaniyanın Dəniz Ticarət Əməliyyatları qurumunun məlumatına görə, çərşənbə axşamı Oman sahillərində, Şişah limanından təxminən 17 kilometr şimal-şərqdə, Hörmüz boğazının girişində yerləşən neft tankeri naməlum obyektin zərbəsinə məruz qalaraq sıradan çıxıb.
-Trampın oğlu ilə bağlı sui-qəsd iddiası
ABŞ Məxfi Xidməti çərşənbə axşamı İran dövlət televiziyasının ABŞ Prezidenti Donald Trampın kiçik oğlu Barron Trampa qarşı mümkün sui-qəsd planından bəhs edən video yayımladığından xəbərdar olduğunu bildirib.
İran dövlət televiziyasında yayımlanan üç dəqiqəlik videoda 20 yaşlı Barron Trampa qarşı mümkün sui-qəsd planından bəhs edilib. Videoda onun izlənildiyi və öldürülməsi üçün 10 milyon dollar mükafat təyin edildiyi iddia olunub.
-Sanksiyalar
ABŞ İranla bağlı gərginlik səbəbindən Yaxın Şərqdə təxliyə edilən və ya fəaliyyətini məhdudlaşdıran bəzi diplomatik nümayəndəliklərinə əməkdaşlarını geri göndərməyə başlayıb.
İki mənbənin bildirdiyinə görə, bu addım Vaşinqtonun İranla qarşıdurmanın yaxın perspektivdə daha da kəskinləşməsi riskini nisbətən aşağı qiymətləndirdiyini göstərir. Bununla belə, bəzi səfirliklər ilkin mərhələdə tam gücü ilə fəaliyyət göstərməyəcək.
ABŞ İran iqtisadiyyatına təzyiq göstərmək məqsədilə həftənin əvvəlində İranla biznes əlaqələrini davam etdirən ölkələri cəzalandıracağı ilə hədələyib. Lakin Vaşinqton sanksiyaların dərhal tətbiq edilməyəcəyini açıqlayıb.
İnvestorların ABŞ sanksiyalarının mümkün təsirlərini nəzərə almaması fonunda neft qiymətləri ardıcıl ikinci gündə də ucuzlaşıb.
İran isə ABŞ-ın ölkə iqtisadiyyatını təcrid etmək cəhdini “ağır qanunsuzluq” adlandıraraq pisləyib və bir çox ölkənin Vaşinqtonun təzyiq kampaniyasına qoşulmayacağına əmin olduğunu bildirib.