Ukrayna Silahlı Qüvvələri nələri azad edib
Ukrayna Müdafiə Qüvvələri düşməni Dnepropetrovsk bölgəsindən tamamilə qovub (analitiklərin fikrincə, boz zonada qalan Filiya kəndi istisna olmaqla). Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin 2026-cı ilin yanvar ayından bəri Dnepropetrovsk, Zaporojye və Donetsk vilayətlərinin qovşağında apardığı genişmiqyaslı hücum əməliyyatının nəticələrini açıqladı. Ukrayna ordusu 2022-ci ilin payızından bəri ən böyük ərazini azad etməyi bacarıb.
Hücumun tarixi
Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Oleksandrivsk istiqamətində əməliyyatının birinci mərhələsi 29 yanvarda başladı. Həmin vaxt 2025-ci ilin yayında Dnepropetrovsk bölgəsinə hücum edən Rusiya qoşunları əsas logistika mərkəzinə - Pokrovskoye kəndinə və onun cənub kənarı olan Oleksandrivka kəndinə yaxınlaşırdılar.
Eyni zamanda, Rusiya ordusu cinahlarda hücum əməliyyatları aparırdı: şimalda Velikimixaylivka və Novopavlivka (Dnepropetrovsk vilayəti), cənubda isə Xulyay-Pole (Zaporijjya vilayəti) yaxınlığındakı yaşayış məntəqələrini ələ keçirməyə çalışırdı. Bu plan baş tutsaydı, düşmən Orexovodakı Ukrayna istehkamlı ərazisinin müdafiəsini yarıb şərqdən Zaporojjyaya yaxın ərazilərə çata bilərdi.
İşğalçıların planlarını pozmaq üçün Ukrayna komandanlığı əks-hücum əməliyyatı hazırladı. Əməliyyata dörd Hava-Desant Hücum Qoşunları (HHQ) briqadası və iki hücum alayının qüvvələri cəlb edildi. Əməliyyat iki mərhələdə baş verdi:
Birinci mərhələ: Yanvarın sonu - Aprel.
İkinci mərhələ: 5 may - Avqustun əvvəlləri.
Azad edilmiş ərazilərin miqyası
Təxminən yeddi ay davam edən hücumun nəticələri təsirli idi. Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Baş Komandanı general-mayor Mixaylo Drapatiyin sözlərinə görə, birinci mərhələdə 450 kvadrat kilometr, ikinci mərhələdə isə daha 490 kvadrat kilometr ərazi azad edilib (baxmayaraq ki, sabit nəzarətin ümumi sahəsi cəbhənin konfiqurasiyasına görə bir qədər dəyişir).
Rəsmi azadetmə nəticələri:
Nəzarətə alınan ərazi 745 kvadrat kilometrdir.
Arxa cəbhədə təxminən 300 kvadrat kilometr ərazi rus infiltrasiya qruplarından təmizlənib.
İyirmi altı yaşayış məntəqəsi azad edilib: Dnepropetrovsk bölgəsində 12 (Malievka, Sıçneve, Stepove, Kalinovskoye və s.), Donetsk bölgəsində 10 və Zaporojjya bölgəsində 4 yaşayış məntəqəsi.
Ən vacib nəticə Müdafiə Qüvvələrinin düşməni Dnepropetrovsk bölgəsindən tamamilə çıxarmasıdır (analitiklərin fikrincə, "boz zonada" qalan Filiya kəndi istisna olmaqla). Donetsk-Zaporijjya magistralı boyunca Rusiyanın Zaporojjyaya hücum təhlükəsi də tamamilə aradan qaldırıldı.
Rusiya Komandanlığının yalanları
Maraqlıdır ki, Rusiya hərbi komandanlığı ərazi itkilərini etiraf etməkdən imtina etməklə yanaşı, yaz və yay aylarında Dnepropetrovsk bölgəsində "irəliləyişlər" barədə məlumat verməyə davam etdi.
Məsələn, 3 iyulda Rusiya Müdafiə Nazirliyi Oleksandrivka kəndinin "ələ keçirildiyini" elan etdi. Sübut olaraq, onlar bir hərbçinin Rusiya bayrağını açdığını göstərən videonu göstərdilər. Əslində, cəbhə xətti bu kəndlərdən 20-25 kilometr aralıda idi. Ruslar bir və ya iki təxribatçı gizli şəkildə Ukrayna xətlərinin arxasına daxil olduqdan və dərhal öldürüldükdən və ya qovulduqdan sonra təbliğat videoları çəkdilər.
Hücumda iştirak edən 95-ci Hava-Desant Hücum Briqadasının komandiri polkovnik Ruslan Marişev bunu ərazidə yayılmış yalanlarla əlaqələndirir:
"Bir çox rus komandiri yüksək rütbəli rəhbərliyini aldatdı... Hətta Rusiya müdafiəsinə təxminən 20-25 kilometr irəliləsək belə, onların rəhbərliyi buna inanmadı və guya bizdən 25 kilometr geridə olduqlarını göstərən xəritələr təqdim etdi (onlardan ələ keçirdik)".
Cəbhə xəttinin faktiki yeri rus zabitləri üçün şok oldu - rus batalyon komandirlərinin onları yoxlamaq üçün "öz" mövqelərinə gəlməsi və Ukrayna paraşütçüləri ilə yaxın döyüşdə ölməsi halları oldu.
Strateji əhəmiyyət: Başqa bir irəliləyiş
Siyasi uğura (Rusiyanın Dnepropetrovsk bölgəsindən çıxarılması) əlavə olaraq, Ukrayna Silahlı Qüvvələri düşmənin cənubdakı əsas logistika yollarını bağlayaraq əhəmiyyətli taktiki üstünlüklər əldə etdi. Ukrayna qüvvələri çox vacib Velika Novosilka-Xulyaipole magistral yolundan (Uspenovka və Temirovka kəndləri yaxınlığında) 3-4 km məsafədədir.
Mokrye Yalı çayının sahilində yerləşən Rusiyanın əsas qalası olan böyük Komar kəndi uğrunda döyüşlər başlayıb.
Hərbi analitiklərin fikrincə, Ukrayna qüvvələrinin Velika Novosilka üzərində güclü atəş nəzarəti yaratmaq üçün daha 5-6 km (Volnoye Pole kəndinə doğru) irəliləməsi kifayətdir. Bu, onlara şəhərin özünə hücum etmədən artilleriya və dronlardan istifadə edərək Rusiya Şərq Qrupunun logistikasını effektiv şəkildə kəsməyə imkan verəcək. Logistikanın artan mürəkkəbliyi qaçılmaz olaraq Rusiya bölmələrinin döyüş effektivliyinə təsir edəcək və nəticədə onların Orexov istiqamətində irəliləmək cəhdlərini dayandıracaq.
VƏLİ