Dünya heç vaxt indiki qədər səsli olmayıb. Küçələrdə avtomobillərin uğultusu, telefonların bitməyən bildirişləri, sosial şəbəkələrdə saysız-hesabsız fikirlər, televiziyalarda bir-birini əvəz edən müzakirələr... Hər kəs danışır. Hər kəs nəsə deyir. Amma qəribədir ki, bütün bu səs-küyün içində ən vacib məsələlər çox vaxt səssiz qalır.
Biz böyük qalmaqalları müzakirə edirik, amma kiçik laqeydlikləri görmürük.
Bir ağac kəsilir, heç kim fikir vermir. Bir uşaq kitabdan uzaqlaşır, bunu statistika kimi qəbul edirik. Bir yaşlı insan günlərlə qapısını açan olmadan yaşayır, amma bu heç kimin gündəminə çevrilmir. Bir ailə maddi yox, mənəvi böhran yaşayır, lakin onu ölçən heç bir göstərici yoxdur.
Cəmiyyət həmişə böyük hadisələrdən qorxur. Halbuki tarix göstərir ki, ən ciddi dəyişikliklər çox vaxt kiçik etinasızlıqlardan başlayır. Böyük böhranlar bir gündə yaranmır. Onlar illərlə yığılan laqeydliyin nəticəsi olur.
Maraqlıdır ki, biz səs çıxaran problemlərə daha tez reaksiya veririk. Amma səssiz problemlər bizi narahat etmir. Çünki onlar diqqət çəkmir, reytinq gətirmir, gündəm yaratmır.
Əslində isə cəmiyyəti dəyişən də elə həmin görünməyən məsələlərdir. İnsanların bir-birinə olan etimadı azalanda bunu dərhal hiss etmirik. Oxumaq vərdişi zəifləyəndə bunun nəticəsi illər sonra ortaya çıxır. Təbiətə münasibət dəyişəndə fəsadlarını növbəti mövsümlərdə yaşayırıq.
Biz çox vaxt nəticələrlə mübarizə aparırıq, səbəblərlə yox.
Ən asanı hadisə baş verəndən sonra günahkar axtarmaqdır. Ən çətini isə hadisə baş verməmiş onu görməkdir. İnkişaf etmiş cəmiyyətlə inkişaf etmək istəyən cəmiyyət arasındakı əsas fərq də burada ortaya çıxır. Biri problemlərin nəticəsini həll edir, digəri isə onların yaranmasına imkan verməməyə çalışır.
Bəlkə də artıq gündəmin səsini yox, cəmiyyətin sükutunu dinləməyin vaxtıdır. Çünki bəzən heç kimin danışmadığı mövzular hamının danışdığı xəbərlərdən daha vacib olur.
Bir ölkənin gələcəyini yalnız iqtisadi göstəricilər müəyyən etmir. O gələcəyi insanların görməyi seçdiyi və görməzdən gəldiyi problemlər müəyyənləşdirir.
Səs-küy bir gün dayanır. Gündəm dəyişir. Xəbərlər unudulur. Amma səssiz böyüyən problemlər unudulmur. Onlar bir gün hamının danışdığı mövzuya çevrilir.
O vaxta qədər isə artıq çox gec ola bilər.