"Müasir əmək bazarının tələblərinə uyğun kadr hazırlığı üçün təhsil sistemində ciddi yeniliklərə ehtiyac var". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında təhsil eksperti Rizvan Fikrətoğlu bildirib.
Onun sözlərinə görə, ilk növbədə, tədris proqramları və kurikulumlar əmək bazarında baş verən dəyişikliklərə uyğun olaraq mütəmadi yenilənməlidir: "Süni intellekt, rəqəmsal bacarıqlar, kibertəhlükəsizlik, yaşıl iqtisadiyyat və digər gələcəyin peşələri ilə bağlı istiqamətlərə daha geniş yer verilməsi vacibdir.
Bununla yanaşı, nəzəri biliklə kifayətlənmək olmaz. Təhsil sistemi praktik yönümlü modelə keçməlidir. Dual təhsil, istehsalat təcrübəsi, layihə əsaslı öyrənmə və tələbələrin real iş mühitində təcrübə qazanması geniş tətbiq edilməlidir. Bu yanaşma məzunların əmək bazarına daha hazırlıqlı çıxmasına imkan yaradacaq.
Eyni zamanda, təhsil müəssisələri ilə işəgötürənlər arasında əməkdaşlıq daha da gücləndirilməlidir. Universitetlər və peşə təhsili müəssisələri şirkətlərlə birgə proqramlar hazırlamalı, məzunların məşğulluq göstəriciləri isə təhsil müəssisələrinin əsas fəaliyyət meyarlarından biri kimi qiymətləndirilməlidir.
Müasir dövrdə yumşaq bacarıqların inkişafı da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Ünsiyyət, komanda işi, liderlik, tənqidi düşüncə, problem həll etmə və vaxtın idarə olunması kimi bacarıqlar tədris prosesinin ayrılmaz hissəsinə çevrilməlidir.
Peşə təhsilinin gücləndirilməsi də əsas prioritetlərdən biridir. Əmək bazarında yüksək tələbat olan texniki və peşə ixtisasları müasir avadanlıqlarla təmin edilməli, bu sahələrin nüfuzu artırılmalıdır.
Bundan əlavə, şagird və tələbələrə erkən yaşlardan peşəyönümü xidmətləri göstərilməli, ixtisas seçimi əmək bazarının uzunmüddətli proqnozları əsasında həyata keçirilməlidir. Bu, gələcəkdə kadr çatışmazlığının qarşısını almağa və gənclərin düzgün peşə seçiminə kömək edəcək.
Rəqəmsal transformasiya da təhsil sisteminin əsas istiqamətlərindən biri olmalıdır. Tədris prosesində rəqəmsal platformalar, simulyasiya proqramları, süni intellekt alətləri və fərdiləşdirilmiş öyrənmə imkanlarından daha geniş istifadə edilməlidir.
Bununla yanaşı, ömürboyu təhsil imkanları genişləndirilməlidir. Yeni peşələrə uyğunlaşmaq üçün qısamüddətli sertifikat proqramları, mikrokvalifikasiyalar və davamlı ixtisasartırma mexanizmləri inkişaf etdirilməlidir. Çünki bəzi ixtisaslar zamanla əmək bazarının tələblərinə uyğunluğunu itirə bilər. Belə hallarda insanların yeni bilik və bacarıqlar əldə etməsi onların rəqabət qabiliyyətini qoruyub saxlayacaq.
Əsas məqsəd sadəcə diplom vermək deyil, əmək bazarının ehtiyaclarını ödəyə bilən, dəyişən texnologiyalara sürətlə uyğunlaşan və yüksək rəqabət qabiliyyətinə malik mütəxəssislər yetişdirən çevik təhsil sistemi formalaşdırmaqdır. Təhsil ilə əmək bazarı arasında əlaqə nə qədər güclü olarsa, gənclərin məşğulluq səviyyəsi və ölkənin iqtisadi inkişafı da bir o qədər yüksək olacaq".
Lətifə Musayeva