...Bu yazı Ukrayna Milli Bankının İdarə Heyətinin keçmiş üzvü Vitali Şapranın SİA-da yer alan ilk yazısı deyil.
Qeyd edək ki, yazı “Facebook”da yer alıb.
Yazını Sizlərə də təqdim edirik...
...Ruslar bunu şişirdiblər: Rusiya limanlarında Urals xam nefti yenidən 50 dollara satılır və düşməyə davam edir.
ABŞ-İran razılaşmasının elan edilməsindən sonra Rusiya nefti limanlarda 50 dollar və daha aşağı qiymətə ticarətə başladı. Rusiyanın Urals markalı xam nefti Brent markalı xam neftə nisbətən təxminən 22 dollar endirimlə ticarət olunurdu ki, bu da ABŞ-ın İrandakı əməliyyatından əvvəlki qiymətlə eynidir.
Qiymətlər faktiki olaraq müharibədən əvvəlki səviyyələrə qayıdıb, lakin yük daşımalarının qiyməti dəyişməyib.
Yanvar-fevral aylarında ruslar nefti barel üçün 10-12 dollara ixrac edə bilsələr də, qiymət indi 17 dollara yüksəlib. Rusiya neft şirkətləri üçün əyləncə bitib, lakin Rusiya Maliyyə Nazirliyi büdcəsini yaxşılaşdıra bilməyib.
...Xatırladaq ki, ruslar 2026-cı il büdcəsində neftin qiymətini 59 dollar olaraq proqnozlaşdırmışdılar. Bu vəziyyət Ukrayna və tərəfdaşlarının Putinin qarşısında qoyulmuş şərtləri dəyişdirməli olduqlarını göstərir.
İndi müzakirə artıq cəbhə xəttinin dondurulması ilə deyil, Rusiyanın 1991-ci il sərhədlərinə qaytarılması ilə bağlı olmalıdır, çünki Rusiya yenidən federasiyanın qismən dağılmasına səbəb ola biləcək büdcə böhranı ilə üzləşir. Bunlar "yer üzündə" yeni iqtisadi reallıqlardır.
Əlbəttə ki, İranda sülhün davamlılığı ilə bağlı suallar yaranır. Rusiya çox güman ki, vəziyyəti qeyri-sabitləşdirməyə çalışacaq.
Bu, İranın mülki hakimiyyət orqanlarına açıq şəkildə şərtləri diktə etməyə başlayan İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (İİKK) hərəkətlərində özünü göstərir.
Lakin İranın qısamüddətli sülh (altı aya qədər) şansları yaxşıdır. ABŞ və İran arasında atəş vaxtaşırı bərpa oluna bilsə də, Hörmüz boğazı açıq qalmalıdır.
Fakt budur ki, Yaxın Şərq ölkələri müharibədən bezib və "acdır". Ötən həftə İraq açıq şəkildə bildirib ki, OPEC kvotasını artırmasa, BƏƏ-yə qoşulacaq və OPEC-dən çıxacaq.
Bu şərtlər altında, Yaxın Şərqin "ac hökumətlərlə" dolu olduğu bir vaxtda, qlobal neft bazarının zamanla neftin 30 dollara çatması ehtimalı getdikcə artır.
Bu, Rusiya üçün fəlakətli bir ssenaridir.
Əli Babayev