“ABŞ ilə İsrail arasında formalaşmış strateji tərəfdaşlıq müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində ən davamlı və çoxşaxəli əməkdaşlıq modellərindən biri hesab edilir. Bu münasibətlər yalnız müdafiə və təhlükəsizlik sahəsini əhatə etmir, eyni zamanda siyasi koordinasiya, iqtisadi əlaqələr, yüksək texnologiyalar, elmi-tədqiqat layihələri və kəşfiyyat əməkdaşlığı kimi istiqamətlərdə də dərin inteqrasiya ilə xarakterizə olunur”.
Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında politoloq Rəşad Bayramov bildirib.
Onun sözlərinə görə, yaxın Şərqdə geosiyasi proseslərin dinamik şəkildə dəyişməsinə baxmayaraq, Vaşinqton və Təl-Əviv arasında qurulmuş strateji əlaqələr regionun təhlükəsizlik sistemində mühüm yer tutmağa davam edir:
“ABŞ-ın xarici siyasəti baxımından İsrail Yaxın Şərqdə əsas etibarlı tərəfdaşlardan biri kimi qiymətləndirilir. İranın regional təsir imkanlarının genişlənməsi, nüvə proqramı ətrafındakı müzakirələr, qeyri-dövlət silahlı qruplarının fəaliyyəti, enerji marşrutlarının təhlükəsizliyi və böyük dövlətlər arasında artan geosiyasi rəqabət İsrailin Vaşinqton üçün strateji əhəmiyyətini daha da artırır. Digər tərəfdən, İsrail ABŞ-ı öz təhlükəsizliyinin təmin olunması, hərbi potensialının gücləndirilməsi və beynəlxalq platformalarda siyasi dəstəyin qorunması baxımından əsas müttəfiq hesab edir. ABŞ-ın siyasi institutlarında və xüsusilə Konqresdə İsrailə dəstəyin uzun illər ərzində formalaşmış möhkəm siyasi bazası bu əməkdaşlığın ayrı-ayrı hakimiyyət dəyişikliklərindən asılı olmayaraq davamlı xarakter daşıdığını göstərir.
Bununla yanaşı, son dövrlərdə ABŞ daxilində İsrail siyasətinə münasibətdə müəyyən fərqli yanaşmaların meydana çıxdığı da müşahidə olunur. Xüsusilə demokrat siyasi düşərgəsinin bir hissəsi, gənc seçicilər və insan hüquqları ilə məşğul olan beynəlxalq təşkilatlar İsrailin Fələstin istiqamətində həyata keçirdiyi siyasəti daha açıq şəkildə tənqid edirlər. Qəzza zolağında yaranmış humanitar vəziyyət, mülki itkilərlə bağlı narahatlıqlar və Livan istiqamətində baş verən hərbi proseslər Vaşinqtonun İsrailə verdiyi dəstəyin gələcəkdə daha geniş ictimai və siyasi müzakirələrə səbəb ola biləcəyini göstərən amillər sırasındadır. Bundan əlavə, ABŞ-ın xarici siyasətdə diqqətini getdikcə daha çox Asiya-Sakit okean regionuna yönəltməsi Yaxın Şərq siyasətində prioritetlərin müəyyən dərəcədə yenidən formalaşmasına təsir göstərən faktor kimi qiymətləndirilir.
Bütün bunlara baxmayaraq, hazırkı geosiyasi şərait ABŞ və İsrail arasında strateji əməkdaşlığın yaxın perspektivdə ciddi şəkildə zəifləyəcəyini deməyə əsas vermir. İranla bağlı təhlükəsizlik narahatlıqları, hərbi-texnoloji layihələrin davam etdirilməsi, kəşfiyyat məlumatlarının operativ mübadiləsi və tərəflər arasında uzun illər ərzində formalaşmış siyasi etimad bu münasibətlərin əsas dayaqları olaraq qalır. Ayrı-ayrı məsələlər üzrə fikir ayrılıqlarının və taktiki xarakterli gərginliklərin yaranması mümkün olsa da, bu, tərəfdaşlığın strateji mahiyyətini dəyişdirəcək səviyyədə qiymətləndirilmir.
ABŞ-İsrail münasibətlərinin yaxın və orta müddətli perspektivdə öz strateji əhəmiyyətini qoruyacağı gözlənilir. Əlaqələrin məzmununda və əməkdaşlığın ayrı-ayrı istiqamətlərində zaman-zaman müəyyən dəyişikliklər baş verə bilər. Lakin iki ölkəni birləşdirən təhlükəsizlik maraqları, geosiyasi prioritetlər və uzun illər ərzində formalaşmış institusional əməkdaşlıq mexanizmləri bu tərəfdaşlığın beynəlxalq münasibətlər sisteminin mühüm elementlərindən biri kimi qalacağını deməyə əsas verir”.