Təhlükəli əlaqə: 40 yaşdan sonra yıxılmalar demensiya riskini artırır...

22 İyun 2026 21:43 (UTC+04:00)

...Yetkinlik dövründə fiziki zədələr və hərəkət koordinasiyasının azalması idrak geriləməsinin erkən əlamətləri kimi xidmət edə bilər.

SİA xəbər verir ki, bu, milyonlarla xəstədən alınan tibbi məlumatları təhlil edən beynəlxalq mütəxəssislərin gəldiyi nəticədir.

Çançun Çin Tibb Universitetinin alimləri 40 yaşdan yuxarı insanlarda təsadüfi yıxılmalar və sonrakı koqnitiv pozğunluğun inkişafı arasında əlaqə aşkar ediblər. Tədqiqatçılar təxminən 3 milyon insan üzərində yeddi yüksək keyfiyyətli elmi məqalədən məlumatları araşdıraraq genişmiqyaslı meta-analiz aparıblar.

Tədqiqatın əvvəlində iştirakçıların heç birində demensiya əlamətləri müşahidə edilməyib.

Tədqiqatın nəticələri göstərib ki, 40 yaşdan sonra hətta tək bir yıxılma belə, nəzarət qrupu ilə müqayisədə demensiya inkişaf riskini 20 faiz artırır.

Bir neçə belə hadisə ilə qarşılaşan xəstələrdə risk 74 faiz artır. Mütəxəssislər bu əlaqəni izah edən üç əsas amili müəyyən edirlər.

...Birincisi, yıxılmalar neyrodegenerativ prosesləri tetikleyen gizli baş zədələnmələrinin yüksək riski ilə əlaqələndirilir.

...İkincisi, sinir sisteminə gizli zədələnmə açıq simptomların görünməsindən çox əvvəl başlaya bilər və əvvəlcə yalnız hərəkət koordinasiyasının yüngül şəkildə pisləşməsi kimi özünü göstərir.

...Nəhayət, ilk zədəni aldıqdan sonra insanlar tez-tez təkrarlanma qorxusu ilə qarşılaşırlar ki, bu da onları fiziki aktivliyi azaltmağa və sosial əlaqələri məhdudlaşdırmağa vadar edir ki, bu da yalnız beyin funksiyasının pozulmasını sürətləndirir.

Əli Babayev