Körpənin əlavə qidaya keçidi onun sağlam inkişafında mühüm mərhələdir. Ümumi tövsiyələrə görə, 6-cı aydan sonra əlavə qidalara başlanılır və 9 aylıq dövrdə artıq körpələrin əksəriyyəti müxtəlif meyvə və tərəvəzlərlə tanış olur. Yay mövsümü isə vitamin və minerallarla zəngin meyvələrin bol olduğu dövrdür. Lakin hər meyvə körpəyə eyni şəkildə uyğun olmaya bilər.
SİA mövzu ilə bağlı araşdırma edib.
9 aylıq körpə üçün uyğun yay meyvələri
Şaftalı
Şaftalı A, C vitamini və liflə zəngindir. Yumşaq quruluşa malik olduğu üçün körpələr tərəfindən asanlıqla qəbul edilir.
Necə vermək olar?
-Yaxşıca yuyulduqdan sonra qabığı soyulmalıdır.
-Əzilərək püresi hazırlanmalı və ya kiçik yumşaq hissələr şəklində təqdim edilməlidir.
Ərik
Ərik beta-karotin, A vitamini və kalium mənbəyidir. Həzm sisteminin fəaliyyətinə müsbət təsir göstərir.
Diqqət edilməli məqam:
İlk dəfə verilərkən az miqdarda təqdim edilməli, allergik reaksiya müşahidə olunmalıdır.
Gavalı
Gavalı xüsusilə qəbizlik problemi yaşayan körpələr üçün faydalı hesab edilir.
Necə vermək olar?
-Qabığı soyularaq əzilməli və ya buxarda yumşaldıldıqdan sonra təqdim edilməlidir.
Armud
Yay armudu körpələrin ən rahat qəbul etdiyi meyvələrdən biridir. Allergiya riski aşağıdır.
Alma
Mövsüm alma növləri də 9 aylıq körpələr üçün uyğundur. Alma həm çiy şəkildə sürtgəcdən keçirilərək, həm də bişirilərək verilə bilər.
Qarpız
9 aylıq körpələrə qarpız verilə bilər.
Üstünlükləri:
-Su ilə zəngindir.
-İsti havalarda maye ehtiyacının qarşılanmasına kömək edir.
Diqqət:
Toxumları tam təmizlənməlidir və çox böyük tikələr şəklində verilməməlidir.
Yemiş
Yemiş də yay aylarında verilə bilən meyvələr sırasındadır.
Necə təqdim edilməlidir?
-Tam yetişmiş olmalıdır.
-Kiçik və yumşaq hissələrə bölünməlidir.
Giləmeyvələr vermək olarmı?
Tut
9 aylıq körpələrə az miqdarda verilə bilər. Tərkibində antioksidantlar və vitaminlər var.
Qaragilə
Bir çox pediatr qaragiləni uyğun hesab edir. Antioksidantlarla zəngindir və immun sistemini dəstəkləyir.
Çiyələk
Əvvəllər çiyələyin gec verilməsi tövsiyə olunurdu. Son illərdə isə allergiya riski yüksək olmayan uşaqlarda 9 aylıq dövrdə də az miqdarda sınaq məqsədilə verilə biləcəyi bildirilir. Lakin ailədə allergiya tarixi varsa, pediatrla məsləhətləşmək faydalıdır.
Hansı qaydalara əməl etmək lazımdır?
-Yeni meyvələri bir-bir təqdim edin.
-Eyni gündə bir neçə yeni məhsul verməyin.
-Yeni qida ilə digər yeni qida arasında 2-3 gün gözləyin.
-Meyvələri yaxşı yuyun və lazım olduqda qabığını soyun.
-Bal əlavə etməyin. 1 yaşa qədər körpələrə bal verilməsi tövsiyə olunmur.
-Meyvə şirəsi əvəzinə meyvənin özünü vermək daha faydalıdır.
Hansı əlamətlər allergiyadan xəbər verə bilər?
Yeni meyvədən sonra:
-Səpki,
-Dodaq və ya göz ətrafında şişkinlik,
-Qusma,
-İshal,
-Nəfəs almaqda çətinlik kimi hallar yaranarsa, meyvə dayandırılmalı və həkimə müraciət edilməlidir.
9 aylıq körpələr üçün yay meyvələrinin əksəriyyəti uyğun hesab olunur. Şaftalı, ərik, armud, alma, qarpız, yemiş və bəzi giləmeyvələr körpənin qida rasionuna daxil edilə bilər. Əsas məsələ meyvələri yaşa uyğun formada təqdim etmək, allergik reaksiyaları izləmək və ana südü və ya süni qidanın hələ də əsas qida mənbəyi olduğunu unutmamaqdır. Bu dövrdə meyvələr əsasən körpənin yeni dadlar öyrənməsi və müxtəlif qidalarla tanış olması məqsədi daşıyır.
Ayşən Vəli