İnsan həyatının ən böyük azadlıqlarından biri seçim etməkdir. Amma bəzən elə insanlar var ki, öz seçimlərini etməkdən qorxurlar. Əyninə geyinəcəyi paltardan tutmuş həyatında atacağı ən kiçik addıma qədər daim kiminsə fikrinə ehtiyac duyurlar. “Bu mənə yaraşır?”, “Belə etsəm düzgün olar?”, “Səncə necədir?” kimi suallar onların gündəlik həyatının ayrılmaz hissəsinə çevrilir. İlk baxışda bu, sadəcə məsləhət almaq kimi görünə bilər. Halbuki məsələnin arxasında daha dərin psixoloji boşluq, özünəinam çatışmazlığı və təsdiqlənmək ehtiyacı dayanır.
Belə insanlar çox zaman uşaqlıqdan öz fikirlərini sərbəst ifadə etməyə imkan tapmayıblar. Onların yerinə qərarlar verilib, hissləri kiçildilib, səhv etmək hüquqları əlindən alınıb. Nəticədə böyüdükdə belə öz daxili səsinə güvənməyi bacarmırlar. Hər addımda kiminsə təsdiqinə ehtiyac duyurlar. Çünki içlərində bir qorxu yaşayır: “Birdən səhv edərəm?”, “Birdən məni bəyənməzlər?”, “Birdən insanlar mənim haqqımda pis düşünər?”
Ən ağrılı tərəfi isə odur ki, bu insanlar zamanla özlərini itirməyə başlayırlar. Başqalarının fikrinə o qədər uyğunlaşırlar ki, artıq həqiqətən nə istədiklərini belə bilmirlər. Geyindikləri paltar, dinlədikləri musiqi, seçdikləri həyat tərzi — çox vaxt öz seçimləri olmur. Sadəcə qəbul edilmək, sevilmək və tənqid olunmamaq üçün formalaşmış bir obraz olur.
Cəmiyyət də bu vəziyyəti daha da ağırlaşdırır. İnsanlar daim müqayisə edilir, sosial şəbəkələrdə “mükəmməl həyat” görüntüləri paylaşılır və fərqli olmaq bəzən risk kimi göstərilir. Belə mühitdə öz fikrini müdafiə etmək, “mən belə istəyirəm” demək hər kəs üçün asan olmur. Buna görə də bir çox insan öz həyatını yaşamaq əvəzinə, başqalarının gözündə doğru görünəcək həyatı yaşamağa çalışır.
Halbuki insanın ən böyük gücü öz qərarının arxasında dura bilməsidir. Səhv etmək də, öyrənmək də həyatın bir hissəsidir. Hər dəfə kimdənsə təsdiq gözləmək insanı həm yorur, həm də daxildən zəiflədir. Çünki bir müddət sonra insan öz xoşbəxtliyini belə başqalarının reaksiyasına bağlamağa başlayır.
Əsl azadlıq isə kiminsə alqışına ehtiyac duymadan özünü qəbul edə bilməkdir. İnsan hər zaman hamını razı sala bilməz. Amma özünü itirərək yaşamaq da insanın daxilində böyük boşluq yaradır. Bəzən ən cəsarətli addım sadəcə “Mən bunu istəyirəm” deyə bilməkdir. Çünki insan yalnız öz qərarlarını verməyə başladıqda həqiqətən öz həyatını yaşamağa başlayır.