Rusiya üç ildən sonra ilk dəfə Ukraynada mövqelərini itirməyə başlayıb. Halbuki, təkcə bu il Rusiya ordusu təxminən 220 kvadrat kilometr ərazini və yaxud Ukrayna ərazisinin 0,04%-ni ələ keçiriblər. Lakin Ukrayna bu yaxınlarda əraziləri geri almağa başlayıb. Qısa müddətli atəşkəsin belə qorunmaması Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsinin tezliklə başa çatmasının mümkün olmadığını göstərir. Hərbi əməliyyatların intensivliyində əhəmiyyətli bir azalma olmasa da, müharibənin gedişatı dəyişir. Qeyd olunur ki, müharibədə həlak olan rusların sayı olduqca yüksək olaraq qalır və onların yaz hücumu dayanıb.
Aparılan təhlillər göstərib ki, bu il, 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri ilk dəfə olaraq, Rusiya kiçik, lakin əhəmiyyətli ərazi itkiləri verib. Bundan əlavə, jurnalistlər 12 may tarixinə qədər müharibədə 280.000 ilə 518.000 arasında rus əsgərinin öldürüldüyünü, itkilərin ümumi sayının (yaralılar da daxil olmaqla) 1,1 milyondan 1,5 milyona qədər olduğunu təxmin edirlər. Bu o deməkdir ki, Rusiyanın müharibədən əvvəlki çağırış yaşına çatmış kişi əhalisinin təxminən 3%-i öldürülüb və ya yaralanıb.
Mayın 17-dən 18-ə keçən gecə Ukrayna Rusiyanın paytaxtına dron hücumu təşkil edib. Faktı bu ölkənin Müdafiə Nazirliyi də təsdiq edib. Bildirilib ki, bu obyektlər əvvəllər çox sayda hava hücumundan müdafiə sistemi ilə qorunurdu. Müdafiə Qüvvələri ilk dəfə olaraq Moskva Neft Emalı Zavoduna və əvvəllər hava hücumundan müdafiə sistemləri ilə qorunan bir neçə digər obyektə zərbə endirib. Ukrayna Müdafiə Nazirliyi Moskva və Moskva bölgəsindəki obyektlərə: neft emalı zavoduna, neft anbarına və mikroelektronika istehsalı müəssisəsinə zərbə endirildiyini təsdiqləyib.
“Moskva və ətraf bölgə tammiqyaslı müharibə zamanı ən böyük hücumlardan birini yaşayıb. Müharibə gəldiyi yerə qayıdır", - Müdafiə Nazirliyi vurğulayıb. Nazirlik qeyd edib ki, müdafiə qüvvələri ilk dəfə Moskva Neft Emalı Zavoduna, Solneçnoqorsk neft anbarına və bir neçə mikroelektronika istehsalı müəssisəsinə zərbə endirib. "Əvvəllər bu obyektlər çox sayda hava hücumundan müdafiə sistemi ilə qorunurdu. Amma qəribə bir şey baş verdi. Aman Allahım, Rusiyanı bombala", - deyə nazirlik açıqlamasında istehza ilə əlavə edib.
Məlum olduğu kimi, 16 may axşamı Moskvada və Rusiya Federasiyasının digər bölgələrində, eləcə də Ukraynanın işğal olunmuş ərazilərində pilotsuz təyyarə hücumu ilə bağlı təhdid elan edilib. Rusiya Federasiyasının müxtəlif bölgələrindəki sənaye obyektlərində yanğınlar qeydə alınıb.
Moskva və Moskva vilayəti sakinləri bölgədə baş verən çoxsaylı partlayışlar barədə məlumat paylaşıblar. Rusiyanın Moskva bölgəsində dron hücumu nəticəsində Solneçnoqorsk yanacaqdoldurma məntəqəsi alovlanıb. Bundan əlavə, Rusiyanın müstəqil nəşri Astra-nın məlumatına görə, Zelenoqraddakı Elma texnologiya parkı yanır. 17 may gecəsi Moskva vilayətinin Durikino kəndinin sakinləri partlayış və yanğın barədə məlumat veriblər. Nəşrin təhlil etdiyi şahid görüntüləri Solneçnoqorsk yanacaqdoldurma məntəqəsinə zərbə endirildiyini göstərir. Moskva və Moskva vilayətinin sakinləri çoxsaylı partlayışlar barədə məlumat paylaşıblar. Zelenoqradda yanğınlar baş verib, onlardan biri yerli Elma texnologiya parkında baş verib.
Texnologiya parkının veb saytında onun əsas fəaliyyət sahələri elektron avadanlıqların, ölçmə cihazlarının, optik avadanlıqların, materialların emalı, tədqiqat və inkişaf, informasiya texnologiyaları və istehlak mallarının istehsalı kimi sadalanıb. Texnologiya parkında ümumi sahəsi 60.000 kvadrat metr olan 150-dən çox rezident şirkət yerləşir. Daha əvvəl 2025-ci ilin may ayında hücuma məruz qalmışdı.
Solneçnoqorsk Yükləmə Stansiyası (SLS) Moskva bölgəsindəki böyük bir yanacaq yükləmə müəssisəsidir və Rusiya paytaxtı ətrafındakı əsas neft məhsulları boru kəmərləri sisteminin bir hissəsidir. Benzin və dizel yanacağının saxlanması, vurulması və boşaldılması üçün istifadə olunur. Durikino kəndi yaxınlığında yerləşən çoxsaylı yanacaq saxlama çənləri var. Media həmçinin raketin Moskva vilayətinin Krasnoqorsk şəhərində yaşayış binasına dəydiyi anı da yayımlayıb və bu anı videoya çəkib. ASTRA OSINT təhlilinə görə, görüntülərdə Moskva vilayətinin Krasnoqorsk şəhər rayonu, Putilkovo, Skhodnenskaya küçəsi, 33 ünvanında yerləşən bina göstərilir.
Media həmçinin Zelenoqraddakı yaşayış binasına edilən zərbənin onun fasadına zərər verdiyini bildirib. Hesabatda deyilir ki, şahidlərin görüntülərində ikinci mərtəbənin yaxınlığında dağılmış balkonlar və pəncərələri sınmış avtomobillər göstərilir. Rusiya Müdafiə Nazirliyi, təxminən 130-u Moskvaya doğru gedən 586 Ukrayna dronu ilə bağlı hücum barədə məlumat verib. Əvvəlcə ruslar gecə ərzində 556, daha sonra isə səhər saat 30-u "vurulmuş" dronu barədə məlumat veriblər. Bu arada, Moskva meri Sergey Sobyanin Moskva üzərində və yaxınlığında təxminən 130 dronun vurulduğunu bildirib. Paytaxtın özündə baş verən hücumda on iki nəfərin yaralandığı iddia edilir.
Rusiya mediasının məlumatına görə, hücum Şeremetyevo hava limanına gələn 11, Domodedovo hava limanına gələn 5 və Vnukovo hava limanına gələn və gedən 48 reysi təxirə salıb. Eksilena+ Telegram kanalının məlumatına görə, Moskva bölgəsində bir neçə istiqamətdən dronlar keçilir. 17 may saat 03:30-a olan məlumata görə, 73 dronun vurulduğu bildirilib, bir saat sonra isə 114 dronun vurulduğunu açıqlayıb. Rusiya rəsmisinin açıqlamasına özünü müstəqil kimi təqdim edən Rusiyanın Astra Telegram kanalı istinad edib.
Bir gün əvvəl bəzi monitorinq ictimai qrupları üç yüzdən çox dronun Rusiyaya doğru hərəkət etdiyi barədə xəbərdarlıq ediblər. Saat 03:00-dan sonra sosial mediada Moskva bölgəsindən partlayış səslərinin eşidildiyi videolar yayılıb. Xüsusilə Klin və Zelenoqrad sakinlərindən şikayətlər daxil olub. Moskva yaxınlığındakı Ximki, Lobnoye və Naro-Fominskoye şəhərlərində partlayışlar qeydə alınıb. Astra xəbər verir ki, səhər tezdən Moskvanın mərkəzində də partlayışlar eşidilib.
Bundan əlavə, həmin gecə müvəqqəti işğal altında olan Krımda naməlum dronların kütləvi hücumu qeydə alınıb. "Crime Wind" Telegram kanalının məlumatına görə, səslər xüsusilə Kaça aerodromunda, eləcə də Kazaçya körfəzi, İnkerman və Sevastopol ərazilərində yüksək səslə eşidilib. Bu hücumların təfərrüatları və nəticələri hazırda araşdırılır. Peyk monitorinqinə görə, Belbek hava bazasında, ehtimal ki, zərbə nəticəsində əhəmiyyətli dərəcədə açıq atəşlər aşkar edilib. Baxçisaray rayonunun Bereqovo kəndində də partlayışlar eşidilib. İşğal hakimiyyətindən hücumun nəticələri barədə rəsmi məlumat verilməyib. Xüsusilə, "Crime Wind" monitorinq qrupu peyk görüntülərinə istinadən gecə hücumundan sonra Belbek hava limanında yanğın baş verdiyini bildirib.
ASTRA-nın OSINT təhlili həmçinin Yelma-Zelenoqrad texnologiya parkına hücum edildiyini və yanmaqda olduğunu müəyyən edib. Texnologiya parkının veb saytına görə, Yelma-Zelenoqrad texnologiya parkının rezident müəssisələrinin əsas fəaliyyətləri elektron avadanlıqların, nəzarət və ölçmə cihazlarının, optik avadanlıqların, müxtəlif materialların emalı, tədqiqat və inkişaf, informasiya texnologiyaları və istehlak mallarının istehsalıdır.
Xatırladaq ki, 16 may axşamı Moskvada və Rusiya Federasiyasının digər bölgələrində, eləcə də Ukraynanın işğal olunmuş ərazilərində pilotsuz təyyarə hücumu ilə bağlı təhdid elan edilib. Artıq təcavüzkar dövlətin müxtəlif yerlərindəki sənaye müəssisələrində yanğınlar barədə məlumat verilib. Əvvəllər Ukrayna Müdafiə Qüvvələrinin bölmələrinin bir neçə mühüm rus işğalçı obyektinə zərbə endirdiyi bildirilirdi.
V.VƏLİLİ