...Ukraynadakı müharibə müharibənin təbiətində köklü bir dəyişikliyi nümayiş etdirir və dronlar döyüş meydanında əsas vasitəyə çevrilir.
Analitiklərin fikrincə, hazırda dronlar bütün itkilərin 75 faizə qədərini təşkil edir ki, bu da tankların meydana gəlməsindən bəri ən böyük hərbi transformasiyanı göstərir.
SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Forbes bildirir.
Son hadisələr yalnız bu tendensiyanı vurğulayır: Rusiya qoşunları birbaşa təmas olmadan Ukrayna dronlarına təslim olur, Kiyevin dəniz dronları isə artıq hava hədəflərini məhv etmək üçün tutucu qurğular atmağı öyrəniblər.
Xüsusilə, 412-ci Nemesis Briqadasının bir bölməsi müasir müharibədə ilk dəfə dəniz dronundan atılan raketdən istifadə edərək Şahed sinifli kamikaze dronunu tutdu.
Dağıdıcı təsirə malik ucuz silah...
Əsas dəyişikliklərdən biri müharibənin iqtisadiyyatı olub. Təxminən min dollara başa gələn dron milyonlarla dəyərində avadanlıqları məhv edə bilər.
Kütləvi istehsal bu təsiri yalnız artırır: Ukrayna ildə 10 milyona qədər dron istehsal etməyi planlaşdırır, Rusiya isə 6 milyondan çox dron istehsal etməyi planlaşdırır.
Bu, dronları sursat kimi "xərclənən" əşyalara çevirir və hətta qeyri-dövlət qrupları üçün də dəqiq silahlara çıxış imkanı yaradır.
Döyüş meydanı "şəffaf" hala gəlib.
Dronlar daimi müşahidə təmin edir və gizli hərəkət ehtimalını effektiv şəkildə aradan qaldırır. İstənilən mövqe real vaxt rejimində aşkarlana və hücuma məruz qala bilər.
Buna cavab olaraq, elektron müharibənin rolu sürətlə artır və dronlara qarşı ilk müdafiə xəttinə çevrilir.
Muxtariyyət yeni bir sərhəddir: müasir dronlar getdikcə birbaşa insan nəzarəti olmadan fəaliyyət göstərməyə qadirdir. Və onların süni intellektlə birləşməsi "sürülərin" - tək bir operator tərəfindən idarə olunan və ya missiyaları avtonom şəkildə yerinə yetirən onlarla və ya yüzlərlə drondan istifadəyə yol açır.
ABŞ onlara çatmağa çalışır...
Aydındır ki, dəyişikliklərə baxmayaraq, ABŞ dronların rolunu uzun müddətdir ki, qiymətləndirmir. Pentaqon bu yaxınlarda genişmiqyaslı satınalma proqramlarına başlayıb və pilotsuz sistemlərə və əks tədbirlərə on milyardlarla dollar xərcləməyi planlaşdırır.
Eyni zamanda, Amerikanın istehsal həcmləri hələ də Ukrayna və Rusiyanın istehsal həcmlərindən xeyli geridədir. Analitiklər qeyd edirlər: dronlar yalnız yeni bir silah növü deyil, həm də müharibənin aparılma tərzində fundamental bir dəyişiklikdir.
Onlar döyüşü daha ucuz, daha geniş yayılmış və daha avtonom edir.
...Dron dövrü sadəcə başlayır; o, artıq buradadır. Amerikanın bu texnologiyanı bu yeni dövrdə geridə qalan zəif hazırlıqlı oyunçu kimi deyil, qalib kimi ortaya çıxmaq üçün kifayət qədər tez mənimsəyib-məqbul etmədiyini müəyyən etmək üçün yarış gedir, - deyə Forbes yekunlaşdırıb.
Əli Babayev