...İnsanın gündəlik həyatda duyğularını idarə etmək qabiliyyəti qorxulu yuxuların tezliyinə birbaşa təsir göstərir. SİA xəbər verir ki, bu barədə “Sleep” nəşri bildirib.
Bu nəticəyə insan beyninin gecə stressi necə emal etdiyini araşdıran bir qrup tədqiqatçı gəlib.
Mütəxəssislər kabusların sadəcə yorğunluğun yan təsiri deyil, həm də psixoloji uyğunlaşma üçün vacib bir vasitə olduğunu aşkar ediblər.
Özünə nəzarəti inkişaf etmiş insanlar yuxularında xoşagəlməz səhnələrlə qarşılaşma ehtimalı daha yüksəkdir, çünki onların beyni gün ərzində basdırılmış hissləri kompensasiya etməyə çalışır.
Tədqiqat göstərib ki, istirahət zamanı sinir sistemi yığılmış mənfilikləri aktiv şəkildə emal edir, zehni tarazlığı qorumağa və psixi yeni çətinliklərə hazırlamağa kömək edir. Genişmiqyaslı elmi təcrübədə 536 könüllü iştirak edib və onlar yuxularının məzmununu və səhər necə hiss etdiklərini uzun müddət qeyd ediblər.
Ümumilikdə, mütəxəssislər 4700-dən çox qeydi təhlil ediblər. Yığılan məlumatları emal etmək üçün panikdən sevincli həyəcana qədər əsas emosional tətikləyiciləri müəyyən edə bilən müasir kompüter alqoritmlərindən istifadə edilib. Məlum olub ki, açıq-aydın qorxulu yuxular görənlər oyandıqda ən ağır əhval-ruhiyyədə olduqlarını bildiriblər. Lakin, alimlər vacib bir detalı qeyd ediblər: əgər yuxuda ziddiyyətli hisslərin qarışığı, məsələn, həyəcanla sevincin bir-birini əvəz etməsi varsa, oyanan insan özünü xeyli yaxşı və sakit hiss edirdi.
Elmi tədqiqatın müəllifləri yuxuların bir növ zehni məşq kimi çıxış edərək mürəkkəb adaptiv funksiya yerinə yetirdiyini vurğulayıblar.
İnsan kabus gördüyü zaman beyni sadəcə görüntülər ötürmür; əslində oyaq həyatda öhdəsindən gələ bilmədiyi stresli vəziyyətləri emal edir.
Bu, hər şeyə ciddi nəzarət etməyə öyrəşmiş insanların niyə pis yuxular görmək riski altında olduğunu izah edir.
Nazlı Almuradova