“Bazarda satılan yemək yağlarının keyfiyyətini ayırd etmək üçün həm etiket məlumatlarına, həm də məhsulun fiziki xüsusiyyətlərinə diqqət etmək vacibdir. Çünki eyni görünən yağlar arasında həm sağlamlıq, həm də təhlükəsizlik baxımından ciddi fərqlər ola bilər”.
Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında qida eksperti Fərid Səfərov deyib.
O bildirib ki, etiket oxuma vərdişi əsasdır:
“İstehlakçı ilk növbədə məhsulun tərkibinə baxmalıdır. “Rafinasiya olunmuş”, “dezodorasiya edilmiş” kimi ifadələr normaldır, amma “hidrogenləşdirilmiş yağlar” və ya “trans yağlar” varsa, bu məhsullardan uzaq durmaq daha yaxşıdır.
- İstehsal və son istifadə tarixləri aydın və silinməmiş olmalıdır.
- Mənşə ölkəsi və istehsalçı haqqında məlumat şəffaf olmalıdır.
Yağın rəngi və şəffaflığı.
- Keyfiyyətli bitki yağları açıq sarı və ya qızılı rəngdə olur.
- Bulanıqlıq və çöküntü olmur.
- Əgər yağ çox tünd, bulanıq və ya dibində çökmə varsa, bu ya saxlanma şəraitinin pozulduğunu, ya da keyfiyyət problemini göstərə bilər.
Qoxu və dad.
- Keyfiyyətli yağın qoxusu neytral və ya xammala xas yüngül olur.
- Kəskin, yanıq, acı və ya “köhnə” qoxu – oksidləşmə və ya xarab olma əlamətidir.
Qablaşdırma və saxlanma şəraiti.
- Şəffaf plastik qablar günəş işığında saxlanılırsa, yağ tez oksidləşir.
- Daha keyfiyyətli məhsullar tünd rəngli şüşə və ya işıqdan qoruyan qablaşdırmada olur.
- Qapağı açılmış və ya sızdıran məhsullardan uzaq durmaq lazımdır.
Qiymət amili.
- Çox ucuz yağlar şübhə doğurmalıdır. Bəzən bu məhsullar qarışıq yağlar olur (etiketdə tam göstərilməyə bilər).
- Aşağı keyfiyyətli xammaldan hazırlanır.
Köpürmə və qızdırma zamanı davranış.
- Evdə istifadə zamanı yağ tez tüstülənirsə və ya köpüklənirsə bu keyfiyyətin aşağı olmasına işarə edə bilər.
- Yaxşı yağ daha stabil olur və yanma nöqtəsi daha yüksəkdir.
Sertifikat və standartlar.
- Qida təhlükəsizliyi sertifikatları (məsələn, ISO, HACCP) olan məhsullar daha etibarlı sayılır.
- Tanınmış və nəzarət olunan markalara üstünlük vermək riskləri azaldır.
İstehlakçı yalnız qiymətə və görünüşə deyil, məhsulun tərkibinə, saxlanma şəraitinə və istifadədəki davranışına diqqət etməlidir. Keyfiyyətli yağ seçimi həm ürək-damar sağlamlığı, həm də ümumi qida təhlükəsizliyi baxımından ciddi əhəmiyyət daşıyır”.
Ayşən Vəli