...Amsterdamda Tirannozavr reks qalıqlarından çıxarılan kollagen istifadə edərək laboratoriyada istehsal olunmuş materialdan hazırlanmış firuzəyi rəngli çanta təqdim edildi. Əşyanın başlanğıc qiyməti yarım milyon avrodan çox olacaq, lakin alimlər artıq onun "dinozavr dərisi" adlandırıla biləcəyini şübhə altına alıblar.
Tirannozavr reks dərisi və yarım milyon avro: paleontoloqlar arasında qalmaqala səbəb olan çanta Amsterdamda təqdim edilib.
Hollandiyalı dizaynerlər və biotexnoloqlar tərəfindən yaradılan unikal aksesuar 11 maya qədər İncəsənət Zooparkında yırtıcı kərtənkələ modeli altında nümayiş olunacaq və bundan sonra hərraca çıxarılacaq.
SİA xəbər verir ki, The Organoid Company şirkətinin tərtibatçıları, yaradıcı agentliyi VML və startap Lab-Grown Leather-in dəstəyi ilə ilk dəfə qədim zülal molekullarına əsaslanan material yetişdirməkdə uğur qazandıqlarını iddia edirlər.
Bunun üçün Tirannozavr reks qalıqlarından zülal parçaları canlı hüceyrələrə daxil edilib və bu hüceyrələr daha sonra dəriyə bənzər bir maddəyə çevrilən kollagen istehsal etməyə başlayıblar.
Layihə rəhbəri Tomas Mitçell prosesin çoxsaylı texnoloji çətinliklərlə dolu olduğunu etiraf etdi, lakin müəlliflər bunun təbii dəriyə ekoloji cəhətdən təmiz laboratoriya alternativinin potensialını nümayiş etdirdiyinə inanırlar.
Lakin paleontoloqlar bu xəbəri kifayət qədər şübhə ilə qarşılayıblar.
Amsterdam Azad Universitetindən Melani Dyurinq izah edib ki, fosil sümüklərindəki kollagen yalnız kiçik fraqmentlərdə qorunub saxlanılır və bu, tam hüquqlu dərini yenidən yaratmaq üçün qəti şəkildə kifayət deyil.
Merilend Universitetindən həmkarı Tomas Holts əlavə edib ki, çıxarılan zülal sümük toxumasından gəlir və bu toxuma sürünənlərin dermisindən struktur olaraq əsaslı şəkildə fərqlənir.
Alimlər məhsulun "Tyrannosaurus rex dərisi" kimi etiketlənməsinin açıq bir şişirtmə olduğunu və yanlış məlumatla məhdudlaşdığını vurğulayırlar.
...Mitçell özü tənqidlərə cavab olaraq qeyd edib ki, elmi müzakirələr istənilən irəliləyişli tədqiqatın təbii bir hissəsidir. Onun sözlərinə görə, komanda fosilləşmiş kollagenə əsaslanan material yaratmağa mümkün qədər yaxınlaşıb və heç kim qədim sürünənin anatomiyasının dəqiq surətini vəd etməyib.
Çanta əsasən ekosistemə düşən yükü azalda bilən becərilən dəri texnologiyalarına diqqət çəkmək üçün hazırlanmış incəsənət obyekti kimi yerləşdirilib.
Təşkilatçıların fikrincə, yarım milyon avroluq başlanğıc qiymət təkcə elmi cəsarəti deyil, həm də 66 milyon illik tarixə malik biomaterialın özünün eksklüzivliyini əks etdirir.
Nazlı Almuradova