Alimlər: “Canlı yuxular daha yaxşı yatmağınıza kömək edir...”

26 Mart 2026 20:33 (UTC+04:00)

...Canlı, emosional və çox hadisəli yuxular dərin və bərpaedici yuxu hissini artıra bilər.

Bu, İtaliyanın Lukka şəhərindəki IMT Qabaqcıl Araşdırmalar Məktəbinin tədqiqatçıları tərəfindən əldə edilən nəticədir. SİA-nın məlumatına görə, tədqiqatın nəticələri PLOS Biology jurnalında dərc edilib.

Alimlər bəzən insanların uzun bir yuxudan sonra niyə narahat olduqlarını, digər günlərdə isə daha qısa müddətdə yaxşı yuxu aldıqlarını izah etməyə çalışıblar.

Ənənəvi olaraq dərin yuxunun qavranılmasının yavaş beyin dalğalarının - sözdə yavaş dalğa fəaliyyəti ilə əlaqəli olduğuna inanılır.

Lakin, yeni bir araşdırma yuxu məzmununun da əhəmiyyətli rol oynaya biləcəyini göstərdi. Bu hipotezi sınamaq üçün tədqiqatçılar 44 yetkin könüllüdən elektroensefaloqrafiya (EEG) qeydlərini təhlil ediblər.

Dörd gecə ərzində iştirakçılar REM olmayan yuxu zamanı dəfələrlə oyandırıldı və yuxu görüb-görmədikləri və nə qədər dərin yatdıqlarını hiss etdikləri soruşulub.

Təhlil göstərib ki, sürətli dalğalardan yavaş dalğalara beyin dalğalarının keçidləri həqiqətən dərin yuxu hissi ilə əlaqəlidir. Lakin, iştirakçılar yuxu gördüklərini bildirsəydilər, bu əlaqə zəiflədi.

Əksinə, subyektiv yuxu dərinliyi yuxu epizodlarından sonra daha yüksək idi. Bu təsir, xüsusilə yuxular canlı, qeyri-adi və emosional cəhətdən yüklü olduqda güclü idi.

Bu cür yuxular daha çox dərin, bərpaedici yuxu hissi ilə müşayiət olunurdu. Əksinə, daxili dialoqu xatırladan daha mücərrəd yuxular daha çox dayaz yuxu hissi ilə əlaqələndirilirdi.

Müəlliflərə görə, nəticələr göstərir ki, yaxşı bir gecə hissi yalnız yuxunun fizioloji mərhələlərindən deyil, həm də insanın yuxu dünyasına nə dərəcədə qərq olmasından asılıdır. Tədqiqatçılar yuxuların xarici mühitdən "ayrılmağımıza" və tam istirahət hissini artırmağımıza kömək edə biləcəyini irəli sürürlər.

Nazlı Almuradova