...Rutgers Universitetinin professoru, politoloq Aleksandr Motil, Rusiyada bu gün hakimiyyət dəyişikliyi ehtimalının ilk baxışdan göründüyündən xeyli yüksək olduğuna dair bir təhlil təqdim edib.
SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə 19FortyFive yazır.
Alim həm tarixi məlumatlara, həm də Edvard Luttvakın “Dövlət çevrilişi: Praktik bələdçi” kitabındakı çevrilişlər nəzəriyyəsinə əsaslanır.
Motil qeyd edir ki, Romanovlar sülaləsindən bu günə qədər 27 Rusiya liderindən 12-si devrilib, öldürülüb və ya çevriliş cəhdindən sağ çıxıb.
Bunların arasında III Pyotr, I Pavel, II Aleksandr, II Nikolay, Xruşşov, Qorbaçov və Yeltsin də var.
Hətta Putinin özü də silahlı bir çətinliklə - 2023-cü ildə Priqojin üsyanı ilə üzləşib.
Rusiyada dövlət çevrilişi üçün bütün ilkin şərtlər mövcuddur. Luttvaka görə, çevriliş üçün üç şərt vacibdir:
-hakimiyyətdə olan dar bir dairə,
- mərkəzləşdirilmiş hakimiyyət,
- xarici təsirdən təcrid.
Alimin fikrincə, bütün bu meyarlar bugünkü Rusiya ilə tam uyğundur. Bundan əlavə, elita risk götürmək üçün kifayət qədər narazı olmalıdır.
Ekspertin fikrincə, çoxsaylı belə əlamətlər var: hərbi uğursuzluqlar, ordunun deqradasiyası, iqtisadiyyatın müharibədən asılılığı və varlı rusların uşaqlarının təhsil aldığı Qərblə artan fikir ayrılığı.
Elita əsas amilə çevrilə bilər. Bəzi təhlükəsizlik rəsmiləri və biznes qrupları artıq narazılıqlarını ifadə edirlər.
Priqojinin üsyanı demək olar ki, müqavimətsiz davam etdi, millətçilər və hərbi bloqçular Kremli açıq şəkildə tənqid edirlər və İqor Strelkov kimi şəxslərin həbsləri yalnız fikir ayrılığını təsdiqləyir.
Motilin sözlərinə görə, “tapmacanın” bütün hissələri artıq yığılıb. Yalnız onu tamamlamaq istəyənləri gözləmək qalır. Rusiya tarixi göstərir ki, hətta ən güclü liderlər belə həssasdırlar.
...Və Putin də istisna deyil?
Əli Babayev