...Rusiya Səhiyyə Nazirliyi spirtli içkilərdən sui-istifadəyə qarşı mübarizənin beş illik nəticələrini ümumiləşdirib: 2020-ci ildən bəri adambaşına spirtli içki istehlakı 11 faiz azalaraq ildə 8,06 litr etanol təşkil edib.
Nazirlik bu müsbət tendensiyanı bir sıra məhdudlaşdırıcı tədbirlər və vətəndaşlar, xüsusən də gənc nəsil arasında həyat tərzi dəyişiklikləri ilə əlaqələndirir.
Rusiya Səhiyyə Nazirliyinin rəsmi məlumatlarına əsaslanan hesablamalara görə, spirtli içki istehlakının azalması ilə bağlı beş illik tendensiya özünü möhkəm şəkildə təsdiqləyib.
2020-ci ildə orta hesabla bir rus ildə 9,06 litr təmiz spirtli içki istehlak edirdisə, 2025-ci ilin sonuna qədər bu rəqəm 8,06 litrə düşəcək..?
Tibb mütəxəssisləri və sosioloqlar bunu təkcə qadağanedici tədbirlərlə deyil, həm də dəyişən mədəni kodlarla əlaqələndirirlər: Z nəsli (Zoomers) getdikcə ənənəvi içki qəbulu tədbirləri əvəzinə idman, qəhvəxana və onlayn istirahət fəaliyyətlərini seçir.
Lakin mənzərə ilk baxışdan göründüyü qədər aydın deyil. Səhiyyə Nazirliyinin statistikası da narahatlıq doğuran bir əlamət ortaya qoyur: 2025-ci ilin mart ayında istehlak gözlənilmədən 8,41 litrə yüksəldi ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 2,4 faiz çoxdur.
TASS xəbər verir ki, ekspertlər bu artımı iqtisadi amillərlə əlaqələndirirlər - artan aksiz vergiləri və qanuni məhsulların qiymətləri boz bazarda tələbatı müvəqqəti olaraq artırdı. Bazar iştirakçılarının fikrincə, 2025-ci ildə araq istehsalı 4,2 faiz, konyak istehsalı isə 13,3 faiz azalıb, ruslar isə getdikcə yerli şərablara (17,5 faiz artım)...nə bilim alma, bal şərabları kimi “tuxta” içkilərə müraciət etməyə başlayıblar.
Amma, deyilənlərə görə, hökumətin bununla kifayətlənmək niyyəti yoxdur. Prezident tərəfindən təsdiq edilmiş Səhiyyənin İnkişaf Strategiyası iddialı bir məqsəd qoyur: 2030-cu ilə qədər adambaşına spirt istehlakını 7,8 litrə endirmək...(...deyim ki, bu bizim o vaxtkı“hər 100 inəkdən 110 bala almaq” prinsiğinə oxşayır?-A.B.)
Bunun güclü demoqrafik təsiri olmalıdır - ömür uzunluğunu artırmaq və əmək qabiliyyətli yaş qrupunda ölümü azaltmaq. Eyni zamanda, alkoqolu əyləncə forması kimi deyil, həyati əhəmiyyətli hadisələrə təhdid kimi təqdim edən "Alkoqolsuz həyat" adlı genişmiqyaslı sosial kampaniyaya başlanılıb. Regionlar ciddi məhdudiyyətlərlə təcrübə aparır: məsələn, Voloqda vilayəti iş günlərində spirtli içkilərin satışına cəmi iki saat icazə verib ki, bu da artıq spirtli içkilərlə bağlı ölüm hallarının 41 faiz azalmasına səbəb olub.
Əli Babayev