Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankının İdarə Heyətinin qərarına əsasən pul siyasətinin əsas alətlərindən biri olan faiz dəhlizinin bütün parametrləri 0.25 faiz bəndi azaldılmışdır.
SİA xəbər verir ki, bu fikirləri Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankının sədri Taleh Kazımov 04.02.2026-cı il tarixində Mərkəzi Bankın İdarə Heyətinin faiz dəhlizinin parametrlərinə aid qəbul edilmiş qərarının açıqlanmasına dair mətbuat konfransında bildirib.
Beləliklə, uçot dərəcəsi 6.5 faizə, faiz dəhlizinin aşağı həddi 5.5 faizə, yuxarı həddi isə 7.5 faizə endirilmişdir. Qərar 5 fevral 2026-cı il tarixindən qüvvəyə minəcəkdir.
Faiz dəhlizi ilə bağlı qərarın qəbulunda faktiki və proqnozlaşdırılan inflyasiyanın Mərkəzi Bankın müəyyən etdiyi hədəf intervalı (4±2%) ilə uyğunluğu, qlobal iqtisadi aktivliyin cari vəziyyəti, beynəlxalq maliyyə bazarlarında müşahidə olunan meyillər, daxili makroiqtisadi şərait, eləcə də pul siyasəti qərarlarının maliyyə bazarları və real sektor üzərində ötürücülük mexanizmi əsas götürülmüşdür.
Hazırda ölkədə illik inflyasiya hədəf intervalı daxilində qalmaqda davam edir. Son iki ayda inflyasiya dinamikasında azalma meyli müşahidə olunmuşdur. 2025-ci ilin dekabr ayında 12 aylıq inflyasiya 5.2 faiz təşkil etmişdir. Qiymət artımları illik əsasda qida məhsulları, alkoqollu içkilər və tütün məmulatları üzrə 6.4 faiz, ödənişli xidmətlər üzrə 5.7 faiz, qeyri-qida məhsulları üzrə isə 2.5 faiz olmuşdur. Eyni dövrdə baza inflyasiyası 4.8 faiz səviyyəsində formalaşmışdır ki, bu da inflyasiyanın qalıcı komponentinin hədəfə yaxın olduğunu göstərir. Mövcud inflyasiya proseslərinə əsasən xarici və daxili xərc amilləri təsir göstərməkdədir.
Valyuta bazarında müşahidə olunan sabitlik qiymət sabitliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayır. 2025-ci ildə mübadilə şöbələri tərəfindən nağd xarici valyutanın alışı satışı 423 milyon ABŞ dolları üstələmişdir. Rezident fiziki şəxslərin əmanətlərinin dollarlaşma səviyyəsinin 2.6 faiz bəndi azalaraq 28 faizə enməsi məzənnə ilə bağlı gözləntilərin müsbət istiqamətdə formalaşdığını göstərir. Bu şəraitdə Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları 2025-ci ildə 5.1 faiz artaraq 11.5 milyard ABŞ dollarına çatmışdır.
Xarici sektor göstəriciləri valyuta bazarında tarazlığın qorunmasını dəstəkləməkdədir. Gömrük statistikasına əsasən, 2025-ci ildə ölkənin xarici ticarət balansında 0.7 milyard ABŞ dolları məbləğində müsbət saldo qeydə alınmışdır. İlkin qiymətləndirmələrə görə, qızıl idxalı çıxılmaqla xarici ticarət profisiti 6.9 milyard ABŞ dollarını ötür. Mərkəzi Bankın yenilənmiş makroiqtisadi proqnozlarına əsasən, 2026 və 2027-ci illərin sonuna cari əməliyyatlar hesabının profisitli qalacağı gözlənilir.
Pul siyasəti alətləri maliyyə bazarlarında gedən proseslər və bank sisteminin likvidlik mövqeyi nəzərə alınmaqla tətbiq edilir. Mərkəzi Bank əsasən 1 həftəlik depozit hərracları vasitəsilə pul siyasətindən kənar amillərin AZIR indeksinə təsirini minimallaşdırmışdır. Təminatsız pul bazarında faiz dərəcələri faiz dəhlizi daxilində və uçot dərəcəsinə yaxın səviyyədə formalaşır. Uçot dərəcəsinin azaldılması fonunda AZIR indeksinin orta günlük səviyyəsi 2025-ci ilin dekabrında 6.73 faizdən 2026-cı ilin yanvarında 6.7 faizə enmişdir. Son yarım il ərzində uçot dərəcəsinin ümumilikdə 0.5 faiz bəndi azaldılması maliyyə bazarlarının müxtəlif seqmentlərində faiz dərəcələrinin enməsi ilə müşayiət olunmuşdur.
Baza ssenarisinə əsasən, 2026-cı ilin sonuna və 2027-ci ildə illik inflyasiyanın hədəf intervalı daxilində qalacağı proqnozlaşdırılır. 2026-cı ilin fevral proqnozlarına görə, inflyasiyanın 2026-cı ildə 5.5 faiz, 2027-ci ildə isə 4.0 faiz səviyyəsində olacağı gözlənilir. 2026-cı il üzrə inflyasiya proqnozu əvvəlki qiymətləndirmələrlə müqayisədə azaldılmışdır.
Son iclasdan bəri inflyasiya risklərinin balansında əhəmiyyətli dəyişiklik qeydə alınmamışdır. Qlobal miqyasda geosiyasi gərginliklər, iqtisadi fraqmentasiya meyilləri və beynəlxalq ticarət mühitindəki qeyri-sabitlik əmtəə və maliyyə bazarlarında qeyri-müəyyənliyi yüksək səviyyədə saxlayır. Əsas xarici risk idxal qiymətlərinin daxili inflyasiyaya ötürülməsi ilə bağlıdır. Daxili risklər isə 2026-cı ildə xərc amillərinin gözləniləndən daha güclü reallaşması ehtimalı ilə əlaqələndirilir.
Faiz dəhlizinin parametrləri ilə bağlı növbəti qərar faktiki və proqnozlaşdırılan inflyasiyanın dinamikası, eləcə də makroiqtisadi təhlillərin nəticələri əsasında qəbul ediləcəkdir. Mərkəzi Bank qiymət sabitliyinin təmin olunması məqsədilə sərəncamında olan bütün pul siyasəti alətlərindən istifadə etməyə davam edəcəkdir.
Faiz dəhlizi ilə bağlı növbəti qərar haqqında məlumat 2 aprel 2026-cı il tarixində ictimaiyyətə açıqlanacaqdır.
Qərarın elanından sonra keçirilən mətbuat konfransında media nümayəndələrinin sualları cavablandırılıb.