...ABŞ Prezidenti Donald Tramp, Minnesota da daxil olmaqla, bəzi ştatlarda federal qüvvələrin artması ilə bağlı artan gərginlik fonunda, daxili ərazilərdə hərbi qüvvələrin yerləşdirilməsi üçün Üsyan Qanunundan istifadə etməyi istisna etmədiyini bildirib.
SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Reuters yazır.
Üsyan Qanunu, prezidentə daxili iğtişaşları yatırmaq üçün ordudan istifadə etmək və ya Milli Qvardiyanı federal komandanlıq altına almaq səlahiyyəti verən federal qanundur. Qanun 1807-ci ildə Prezident Tomas Cefferson tərəfindən imzalanıb, lakin hazırkı formasında 1792-1871-ci illər arasında qəbul edilmiş müddəaları birləşdirir.
Digər hüquqi mexanizmlərdən fərqli olaraq, bu qanun hərbçilərə həbslər və axtarışlar da daxil olmaqla mülki icraatda iştirak etməyə imkan verir.
Bu cür hərəkətlər ümumiyyətlə ABŞ qanunvericiliyinə əsasən qadağandır, lakin Üsyan Qanunu bu qaydaya istisnadır. Qanun ABŞ hakimiyyətinə qarşı "qanunsuz maneə, üsyan və ya üsyan" hallarında tətbiq edilə bilər.
Prezident ştat qubernatorunun razılığı ilə və ya razılığı olmadan hərəkət edə bilər.
Tramp əvvəllər Üsyan Qanununa Milli Qvardiyanın istifadəsini məhdudlaşdıran məhkəmə qərarlarından yayınmaq üçün bir yol kimi baxdığını bildirmişdi.
Birinci müddətində o, Corc Floydun öldürülməsindən sonra qanunu tətbiq etməklə hədələdi, lakin heç vaxt bunu etmədi. İğtişaşlar haqqında Qanun sonuncu dəfə 1992-ci ildə, Rodni Kinq işində polis məmurlarının bəraət almasından sonra Los-Ancelesdəki iğtişaşlar zamanı tətbiq edilib.
Vətəndaş hüquqları fəalları qanunu həddindən artıq geniş prezident səlahiyyətlərinə və vətəndaş azadlıqlarına təhdidə görə tənqid edirlər.
Məhkəmələr ənənəvi olaraq bu cür qərarların qiymətləndirilməsində xeyli təmkin nümayiş etdirsələr də, ekspertlər qeyd edirlər ki, məhkəmə araşdırması tamamilə istisna edilmir.
Əli Babayev