...Bir sıra siyasi və ticarət şoklarına baxmayaraq, qlobal iqtisadiyyat 2025-ci ildə güclü artım nümayiş etdirdi.
Süni intellektə investisiya qoyuluşu və tariflərin inflyasiyaya məhdud təsiri bazarları dəstəklədi və investorların nikbinliyini artırdı. Lakin ekspertlər xəbərdarlıq edirlər ki, dayanıqlılıq toxunulmazlıq demək deyil.
SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Atlantic Council yazıb.
2026-cı ildə qlobal iqtisadiyyat bir sıra ciddi çətinliklərlə üzləşir:
1. Əsl süni intellekt köpüyü...
Süni intellekt bumu qloballaşdı, Çin səhmləri də daxil olmaqla texnologiya səhmləri sürətlə artdı. Lakin ABŞ xaricindəki investisiyalar hələ də məhduddur. Əgər süni intellekt köpüyü azalmağa başlasa, təsir qeyri-bərabər ola bilər - Çin, 2008-ci il böhranında olduğu kimi, Qərbdən daha az zərər çəkə bilər.
2. Yeni bir ticarət müharibəsi növü...
ABŞ, o cümlədən vacib sənaye sahələrindəki məhsullara tarifləri artırmağa davam edəcək. Buna cavab olaraq, digər böyük iqtisadiyyatlar, ilk növbədə Aİ, xüsusilə Çinin yüksək texnologiyalı və əczaçılıq məhsullarına qarşı proteksionizmi artıracaqlar.
3. Dövlət borcu dilemması...
Daha çox Mərkəzi banklar balanslarını kiçildir və dövlət istiqrazlarını aktiv şəkildə almağı dayandırırlar. Bu o deməkdir ki, kəsir maliyyələşdirilməsi getdikcə özəl investorların üzərinə düşəcək ki, bu da daha yüksək gəlirliliyə və daha bahalı kreditlərə səbəb ola bilər.
4. "Cüzdan müharibələri"...
2026-cı ilin ortalarına qədər G20 ölkələrinin əksəriyyəti tokenləşdirilmiş sərhədyanı ödəniş sistemlərini tətbiq edəcək. Bu, hesablaşmaları sürətləndirəcək, lakin parçalanmış maliyyə arxitekturası yaradacaq və xüsusilə BRICS ölkələrində dollarsızlaşdırma proseslərini sürətləndirəcək.
5. Böyük xərclər dövrü...
Bir çox ölkə rekord borc səviyyələrinə baxmayaraq, kütləvi stimullaşdırma paketləri planlaşdırır. İnkişaf etmiş iqtisadiyyatlar üçün bu kurs getdikcə daha davamlı hala gəlir.
Əli Babayev