İran hakimiyyəti ilk dəfə olaraq Starlink-i kütləvi şəkildə bloklamağa cəhd edərək onun trafikinin təxminən 80 faizini bloklayıb.
SİA-nın məlumatına görə, RBC-Ukrayna CNN-ə istinadən xəbər verir ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp ölkədə internetə çıxışın qorunması yollarını Elon Maskla müzakirə edəcəyini bildirib.
Peyk rabitəsinə genişmiqyaslı hücum...
Monitorinq məlumatlarına görə, İran kəşfiyyat orqanları Starlink siqnalını boğmaq üçün yeni elektron müharibə üsullarından istifadə ediblər.
Bu şəbəkə ölkədə müntəzəm mobil və stasionar internet kəsintiləri zamanı etirazçılar üçün "B planı" olaraq qalıb. Sistemdə genişmiqyaslı müdaxilə səbəbindən İranda Starlink trafikinin təxminən 80 faizi pozulub.
Bu, Tehranın SpaceX peyk texnologiyasını bu qədər genişmiqyasda pozmaq üçün qeydə alınmış ilk cəhdidir.
ABŞ-ın müdaxiləsi və Trampın mövqeyi...
Bloklama zamanı ABŞ prezidenti Donald Tramp Elon Maskla danışıqlar aparmaq niyyətində olduğunu açıqlayıb. Görüşün məqsədi yerli hakimiyyət orqanlarının səylərinə baxmayaraq, İranda fasiləsiz internetə çıxışı təmin etmək üçün texniki həll yolu tapmaqdır.
Bu arada, rəsmi Tehran ultimatum verib: İran hakimiyyəti Maskdan Starlink-i ölkədə rəsmi olaraq qeydiyyata almağı və əməliyyat lisenziyası almağı tələb edir.
Buna əməl edilməməsi terminallara sahib olmağa görə cinayət cəzası və xidmətin ölkə miqyasında tamamilə bloklanması ilə nəticələnəcək.
Ağ Ev hansı variantları nəzərdən keçirir?
Donald Tramp administrasiyası həm texnoloji, həm də iqtisadi təzyiq də daxil olmaqla, İran etirazçılarını dəstəkləmək üçün bir plan hazırlayır.
Əsas diqqət etirazları əlaqələndirmək üçün Starlink vasitəsilə fasiləsiz internetə çıxışın təmin edilməsidir.
Bundan əlavə, Ağ Ev etirazları yatırmaqdan və müxalifət qruplarına maliyyə yardımı göstərməkdən məsul olan təhlükəsizlik qüvvələrinə qarşı əlavə sanksiyalar tətbiq etməyi düşünür.
İranda etirazlar necə başladı...
Kütləvi etirazlara səbəb sürətli iqtisadi çöküş və milli valyuta olan rialın devalvasiyası oldu.
Kritik inflyasiya əsas ərzaq məhsullarını əhalinin əksəriyyəti üçün əlçatmaz hala gətirdi və təkcə siyasi fəalları deyil, həm də adi tacirləri küçələrə çıxardı.
Etirazlar iqtisadi tələblərdən siyasi tələblərə keçdi və Ayətullah Əli Xameneinin hazırkı rejiminə qarşı şüarlar səsləndirildi.
Əli Babayev